Ook misbruik in steinerscholen

In Nederland, Duitsland, Oostenrijk en Ierland kwam de Katholieke Kerk in opspraak doordat priesters zich schuldig maakten aan misbruik van jongeren.

De onthullingen brengen een golf van verontwaardiging teweeg. Een ander gevolg van de media-aandacht is dat meer en meer slachtoffers nu naar buiten durven komen met hun verhaal. Ondertussen breiden de getuigenissen over misbruik zich al verder uit dan de Katholieke Kerk. In Duitsland zijn de voorbije week ook twee steinerscholen in opspraak gekomen. En dan zijn we zo bij ons beland. Maar eerst Duitsland. Het gaat zowel over seksueel misbruik als over andere gewelddaden.

In de Schwabische Zeitung van 18 maart wordt gemeld dat in de Freien Waldorfschule in Überlingen een leraar zich in 1993 heeft vergrepen aan twee leerlingen. ‘Op vraag van de ouders’ zou de school hebben afgezien van een aanklacht tegen de leraar. Hij werd wel door de schoolleiding geschorst en kreeg een toegangsverbod. Eerder stond de leraar ook al terecht wegens kindermisbruik, maar werd vrijgesproken. De school was daarvan op de hoogte.

Een week daarvoor was een andere steinerschool al genoemd in een reportage van de Duitse televisiezender WDR.  Een man die tot 1996 leerling was van de Waldorfschule Schloss Hamborn getuigt dat hij en klasgenoten mishandeld werden door zijn toenmalige lerares. Hijzelf werd jarenlang geslagen en geïntimideerd. Ook zijn klasgenoten kregen oorvijgen of werden pijnlijk aan de haren getrokken, gewoon omdat ze gel in hun haar gebruikten. Op een keer sloeg ze woedend een jongen met het hoofd op tafel omdat hij een bedrukt t-shirt droeg. Hij hield er een bloedneus aan over.

Reactie van Julia Esser, lid van de schoolleiding: ‘Om misbruik te voorkomen, is het vooral nodig dat het kind de moed opbrengt iemand aan te spreken’. Hoe kan een kind nu van tevoren iemand aanspreken?

En wat helpt het in godsnaam dat je in een steinerschool misbruik gaat melden? Is de leraar geen heer en meester die uitsluitend rekenschap heeft af te leggen tegenover de geestelijke wereld?

Niet door onderwijsautoriteiten, door directeuren, schoolinspecties, maar door zijn eigen verbinding met het geestesleven is de leraar zijn eigen heer en meester. (R. Steiner & M. Boeke, Vrijheid van onderwijs en sociale driegeleding, Nearchus 1990)

Heren en meesters. Ja, die doen vaak wat ze willen. Het moet pijnlijk zijn voor aanhangers van de steinerschool om onder ogen te zien dat hun steinerproject, ook wel genoemd opvoeden in ‘goedheid, schoonheid en waarheid’, wordt bezoedeld door slechtheid, lelijkheid en leugens. De wantoestanden in een antroposofisch kindertehuis zijn nog maar net toegedekt of er duikt alweer iets anders op.  Ik heb het al vaak gezegd en ik zal het blijven doen: wat zich volgens steinerschoolse normen tussen leraar en leerling afspeelt, daar heeft niemand iets mee te maken. Dat is karma of lot. En van karma naar boetedoening, straffen dus, is maar een kleine sprong. Er worden zelfs antroposofische boeken over geschreven waarin ze worden aangeprezen

Hoe is het in onze Vlaamse en Nederlandse steinerscholen gesteld? Krijgen wij binnenkort ook slachtoffers die de media gaan opzoeken? Vorig jaar hadden we in Leuven al het geval waarbij een meisje volgens het Romeins recht werd gestraft. De school stond ook in 2007 al in de belangstelling vanwege een dreigende klacht wegens fysiek en verbaal geweld. Op diezelfde school zit men nu alweer met de handen in het haar. Een leerling zou namelijk door zijn lerares bij de haren door de klas zijn getrokken. Verscheidene oud-leerlingen van de betreffende lerares bevestigen dat zij regelmatig kinderen bij de haren trok. Ook bleek zij er net zoals haar Duitse collega moeite mee te hebben dat kinderen bedrukte t-shirts dragen.  Of er nu een sanctie gaat volgen, is maar zeer de vraag. De lerares heeft nauwe familiale betrekkingen met de leiding van de Federatie van Steinerscholen. Bovendien zijn veel leraren al jaren op de hoogte van het gedrag van hun collega. Men heeft laten begaan.  Ondertussen heeft de lerares ‘verlof genomen om persoonlijke redenen’.

Vanuit andere steinerscholen komen gelijkaardige verhalen aanwaaien: kinderen oorvijgen geven, vastbinden, opsluiten, mond spoelen met zeep, … Wie houdt dit nog voor mogelijk in de 21ste eeuw? Zoiets is te gek voor woorden. Maar het behoort nu eenmaal tot de traditie van de steinerschool om niets naar buiten te laten komen.

‘Aber diese Dinge wollen wir nicht der Welt verkünden’  R. Steiner, Konferenzen mit den Lehrern der Freihe Waldorfschulen in Stuttgart 1919-1924, Rudolf Steiner Verlag 1975

(vert. Maar deze zaken willen wij niet aan de wereld verkondigen)

Dat was natuurlijk voor het internettijdperk. Want vandaag kan iedereen zijn stem laten horen. Zo waren er wat seksueel misbruik in de steinerschool betreft vorig jaar al ontboezemingen gedaan. En die gaan heel wat jaren terug.

Reactie 14: … Uiteindelijk ben ik van school gestuurd om dat ik geen trek had in de pedofiele avances van de stichter van de Haagse Vrije School, ene Daan van Bemmelen. In die tijd een vieze amechtige ouwe stiekeme flikker. Iedereen die er van af wist, is van school gestuurd. Allemaal goed terecht gekomen overigens…

Reactie 22: ‘Maar ook de leeraar Frans, ene Veltmann die altijd zijn minachting voor de jeugd deed gelden maar er wel met een leerlinge vandoor ging. Zo ook de leeraar Duits, ene Lafré ging er met een jonge blom uit onze klas vandoor…

… Het is voor mij lang een traumatische ervaring geweest dat ik met een perverse pedo als Daan van Bemmelen in aanraking ben geweest. En dan van school gestuurd worden ondanks het feit dat ik ook nog eens een uitstekend getuigschrift had, heeft mij jarenlang in mijn dromen achtervolgd…

Iedereen die ervanaf wist, is van school gestuurd?

Slachtoffers die misbruik willen melden, vinden hier contactgegevens van meldpunten.

facebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedinmail

96 comments for “Ook misbruik in steinerscholen

  1. Anoniem
    04/04/2010 at 10:38 am

    Dat er binnen de antroposofie, in haar scholen en instellingen sprake is van kindermisbruik en andere aan kindermishandeling gerelateerde zaken is algemeen bekend.
    De vele onderzoeken die zijn gedaan door de overheid en haar inspecties, aangevuld door de onderzoeken van diverse journalisten geven het trieste beeld van deze feiten aan.
    Deze feiten worden met de regelmaat van de klok bevestigd door de slachtoffers die met hun veelal traumatisch verhaal hulp zoeken bij reguliere instellingen.
    Ook valt op dat veel slachtoffers hun pijn op het internet uitstorten, als eerste tekenen van een ontluikende trauma.
    Mijn ervaring is dat reguliere instellingen uiteindelijk gebruikt worden als afvoerput voor de antroposofische instellingen, als blijkt dat een patient of client niet meer is te handhaven of (uitbehandeld is).
    Dit zelfde probleem doet zich ook voor in het vrije school onderwijs, kinderen die niet meer mee kunnen komen en grote leerachterstanden hebben opgelopen door het genoten vrije school onderwijs, komen vaak in totale verwarring aan op een regulier school.
    Vaak krijgen deze kinderen een opgeplakte stoornis mee, dit om de onkunde van de vrije school te verdoezelen en te maskeren.

    In mijn vrije school periode kwam het geregeld voor dat leraren relaties aanknoopten met leerlingen, het was een publiek geheim op het schoolplein en in het roddelcircuit.
    Als het mis ging binnen deze relaties, werden de betrokken leraren veelal ondergebracht in andere vrije scholen of antroposofische gezelschappen, om later als de storm was geluwd terug te keren in de eigen school.
    Het is gelijkend aan de ziekte kanker, als men de tumoren niet weghaalt of behandeld, zal de kanker door woekeren in een dergelijke school, met misbruikte en beschadigde kinderen tot gevolg.

    Mijn vraag is dan ook elke keer weer opnieuw, waarom deze scholen en instellingen geld in de vorm van subsidie ontvangen om hun wantoestanden voort te zetten.
    Dit geld moet men besteden aan de Jeugdzorg en anderen instellingen die zich bezighouden met het onderzoeken van kindermishandeling en het behandelen hiervan.

  2. Anoniem
    05/04/2010 at 11:29 am

    De antroposofische kliniek Daidalos in Driebergen is een ernstig voorbeeld van stelselmatig misbruik van patienten, deze instelling is nu gesloten na een veelvoud aan rechtszaken en onderzoeken door de overheid.
    De betrokken daders zijn zich nog steeds van geen kwaad bewust en leggen alle gerechtelijk uitspraken tot uitkering voor schadeloos stelling aan de slachtoffers naast zich neer.
    De omwonenden en oud Daidalos slachtoffers hebben nog steeds zeer veel last van asociaal gedrag, van deze oud Daidalos verantwoordelijken.

    Ook op andere plekken in de antroposofische dienstverlening, komen steeds meer geluiden naar buiten over mogelijk misbruik.
    Vaak is het uitkomen voor misbruik een langdurige proces voor de slachtoffers, dat grillig kan verlopen, daarom kan het lang duren voordat slachtoffers melding maken of hulp zoeken.
    De antroposofische instelling Daidalos is een goed voorbeeld, dat hulp zoeken bij instanties als de politie en inspecties goed is en een start kan zijn voor een goede verwerking van de opgelopen trauma’s.
    En heel belangrijk is, dat melden of aangeven van misbruik in elke vorm nieuwe slachtoffers kan voorkomen.

  3. Hopman CM
    05/04/2010 at 12:19 pm

    Stel het zeer op Prijs, als bovengenoemde zijn naam bekend wil maken, nu lijkt alles suggestief. Wil er niet mee zeggen dat het niet klopt, wat Anoniem vermeld.

    Bij deze zal ik mijn naam wel bekend maken, Corrie Hopman!!!!!!

  4. Anoniem
    05/04/2010 at 1:23 pm

    Bedankt voor jou reactie, ik blijf liever anoniem hier heb ik mijn redenen voor.

  5. 05/04/2010 at 9:19 pm

    Dag Corrie,

    Ik begrijp dat iemand meer zicht krijgt op een verhaal als de verteller zich bekendmaakt, maar soms is het om allerlei redenen beter om de identiteit geheim te houden. Daarom geeft deze site mensen de kans om anoniem te reageren.

    Als je me laat weten welk stuk tekst je suggestief vindt, zal ik mijn best doen om het te verduidelijken.

    Groet,
    Ramon

  6. G.
    14/11/2010 at 12:59 am

    Hallo,

    Mijn vriendin heeft op het antroposofisch instituut in noord Holland en zeist gezeten maar is nu nog geëmotioneerd wanneer ze er over spreekt.
    Ik heb haar aangeraden, haar ervaringen op papier te zetten zodat er mogelijk stappen kunnen worden genomen.
    Zulks soort instellingen moeten onmiddelijk worden geelimineerd.
    en hebben mijn inziens geen bestaans recht kinderen zo te behandelen.

  7. Anoniem
    14/11/2010 at 1:54 pm

    Beste G

    Ik vind het erg sterk van jou, dat je het opneemt voor jou vriendin en haar ondersteund met haar opgedane ervaringen in de antroposofische instellingen in Zeist en noord Holland.

    Het is inderdaad zo, dat het op schrift stellen van de opgedane ervaringen van jou vriendin een goede manier is om duidelijkheid te krijgen over wat haar is overkomen.
    Naast de eventuele feiten die jullie als aangifte bij de politie en/of als klacht bij de Inspectie van Volksgezondheid zouden kunnen indienen, is goede ondersteuning erg belangrijk, als jullie daadwerkelijke stappen gaat ondernemen.
    Een advocaat en daarnaast een goede hulpverlener, die bekend is in met de materie is naar mijn mening erg belangrijk.
    Er is inmiddels veel bekendheid bij de Nederlandse overheidsinstanties over de misstanden binnen de Antroposofie
    De laatste jaren is er veel bereikt, door verschillende mensen die de moed hadden aan de bel te trekken met hun ervaringen bij deze instanties.

    Een dergelijke weg bewandelen is niet altijd even makkelijk, maar kan wel een bijdrage leveren aan het herstel van de gevolgen, die de opgedane ervaring heeft veroorzaakt.

    Als jullie eens willen praten, Ramon heeft mijn gegevens.

    Veel succes gewenst voor jullie allebei,

  8. 14/11/2010 at 2:35 pm

    Dag G,

    Zoals in de vorige reactie al wordt aangegeven, is het opschrijven van opgedane ervaringen inderdaad een goede manier om zaken op orde te krijgen. Maar het is niet altijd gemakkelijk. Als ik jullie op een of andere manier zou kunnen helpen, mag je me dat laten weten via het contactformulier of via steinerscholen[at]gmail.com.

    Goed dat je je vriendin bijstaat en erop toeziet dat een en ander wordt verwerkt.

    Veel sterkte en vriendelijke groet,
    Ramon

  9. 16/12/2010 at 10:25 pm

    Update: Dit is een antwoord op een ondertussen verwijderde reactie van Anoniem op 16, december, 2010, 21:0 om 21:56. De poster heeft op 21/12/2010 gevraagd om de geplaatste reactie te verwijderen.

    Dag Anoniem (16/12/2010)

    Dat je anoniem reageert en in je reactie enkele spelfouten maakt, is van ondergeschikt belang. Het gaat erom wat je te vertellen hebt. En dat is niet niks. Ik probeer zo goed ik kan antwoord op je vraag te geven.
    Ten eerste wat betreft de zaken die je betitelt als ‘geen goede ervaringen’ (dat gaat over wat jij zelf met die ervaringen zou kunnen doen).
    Ten tweede wat betreft je ondernemingszin en het krantenartikel (wat jij en anderen kunnen doen).

    1. Een van de doelstellingen van deze site is het delen van ervaringen. Doordat mensen zaken herkennen die ook hen zijn overkomen, valt vaak het gevoel van geïsoleerd zijn weg. Het kan al een hulp zijn wanneer mensen weten: ‘Het is niet alleen mij overkomen’. Dit kan een eerste stap zijn naar ‘erover spreken’.
    Als je in het kader van misbruik slechte ervaringen hebt gehad tijdens je schooltijd en behoefte hebt om daar iets mee te doen, zijn er volgens mij verschillende opties. Ik vind de volgende zowat de beste.

    Je kunt (zelfs jaren na de feiten)een melding doen bij de politie (kan en mag in Nl.sinds februari 2010 zelfs anoniem). Dit hoeft daarom nog geen aangifte te zijn. Bij een melding wordt er bijvoorbeeld geen proces-verbaal opgemaakt en gaat men niet op zoek naar de dader. Er is geen gerechtelijke vervolging. Maar de politie is dan wel op de hoogte van de zaak en kan nagaan of er nog gelijkaardige meldingen zijn. Tijdens de melding kan er tegelijkertijd worden geïnformeerd wat de gevolgen zijn van het doen van aangifte.

    Je kunt ook terecht bij Slachtofferhulp Nederland. Daarvoor kan je gebruik maken van het speciale nummer 0900 999 90 01 (lokaal tarief). Ze werken vaak vanuit een regionaal politiebureau.

    Zie ook hun site http://www.slachtofferhulp.nl/index.php?contentID=82 :

    (…) Slachtoffers van seksueel geweld of misbruik hebben vaak te maken met gevoelens van schaamte en houden daarom de ervaring voor zichzelf. Toch kan het belangrijk zijn om er met iemand over te praten die u vertrouwt. U kunt ook terecht bij Slachtofferhulp Nederland of een andere organisatie.

    Er zijn veel hulpverlenende instanties die u bij deze problematiek kunnen helpen. Voor de eerste hulpverlening kunt u terecht bij Slachtofferhulp Nederland of het Algemeen Maatschappelijk Werk. (…)

    2. Nu wat die oproep betreft. Dat ligt in wezen nogal moeilijk, want het is een uiterst gevoelig onderwerp waarmee de meeste slachtoffers niet graag naar buiten komen (wat ook begrijpelijk is). Maar vaak is het zo dat als er iemand in publiek praat, anderen toch wel volgen. Als je iets wilt ondernemen om meldingen van misbruik in de vrije- of steinerschool bijeen te brengen en dit eventueel via de media wilt aankaarten, denk ik dat ik je daar wel bij kan helpen. Je idee is niet slecht en in ieder geval te proberen.

    Een eerste stap die je volgens mij kunt zetten, is om te weten te komen of op te lijsten wie van je toenmalige medeleerlingen ook slechte ervaringen hadden.

    Het is nu wat laat voor me, maar ik kom er morgen nog op terug.

    Groeten,
    Ramon

  10. 17/12/2010 at 11:11 pm

    Update: Dit is een antwoord op een ondertussen verwijderde reactie van Anoniem op 16, december, 2010, 21:0 om 21:56. De poster heeft op 21/12/2010 gevraagd om de geplaatste reactie te verwijderen.

    In verband met Geert Groote College. Via sociale netwerksites kan al veel te weten worden gekomen hoe het andere oud-leerlingen op hun school is vergaan.

    Hyves: http://ggca.hyves.nl/
    http://ggcamsterdam.hyves.nl/

    Facebook: Vrije School http://www.facebook.com/home.php?#!/pages/Vrije-School/168938583130429

    Vrije School Alumni: http://www.facebook.com/home.php?#!/group.php?gid=107043795984477

    De kans is natuurlijk groot dat daar net die oud-leerlingen zitten die het wel goed hebben gehad.

  11. pieter ha witvliet
    30/12/2010 at 8:31 am

    Ramon,
    In januari 2009 begin je een artikel over seksueel misbruik binnen de Steinerscholen. Als dat er was of is, kan het voor de slachtoffers een hulpmiddel zijn zich te uiten.
    Als ze dat doen, vraagt het van jou, als moderator, een bepaalde houding: t.o.v. de slachtoffers, maar ook t.o.v de beschuldigden. Want vals beschuldigd worden, slaat diepe wonden, zoals blijkt uit verslagen van mensen die dat is overkomen (AOB-nieuws).
    Dat een slachtoffer wellicht ongenuanceerd zijn gevoel uit is, is begrijpelijk. Of deze woorden ook meteen op de site moeten komen te staan-wanneer er namen worden genoemd-is een tweede.
    Jij laat dat wel gebeuren, met zegge en schrijve van één naam, die van de heer Daan van Bemmelen, door iemand die anoniem wil blijven.
    Dat vind ik verwerpelijk-te meer, daar de man zich niet meer kan verdedigen: hij is in 1982! overleden. JE LAAT DUS TOE DAT EEN DODE, ONGEFUNDEERD, WORDT NAGETRAPT.

    Er wordt ook nog ongenunaceerd gesproken over de heren Veltman en Laffréé.
    Ik heb hen persoonlijk als collega gekend, evenals de heer van Bemmelen. Eerstgenoemden zijn inderdaad met een oudleerlinge getrouwd. De heer Laffréé, inmiddels ook gestorven, is zijn verdere leven met zijn vrouw gehuwd geweest en ook de heer Veltman, inmiddels bijna 88, zal nu ongeveer 35 jaar met deze oudleerlinge zijn getrouwd.

    Ik ben er al lezend op je site steeds meer van overtuigd geraakt, dat je de Steinerscholen-koste wat kost-wil beschadigen.
    Je artikel over misbruik is voor mij het dieptepunt van deze pogingen.

    Op zo’n bedenkelijk niveau wil ik niet verder met je discussiëren.

  12. 30/12/2010 at 10:42 pm

    Het is weer een kwestie van onzorgvuldig lezen, vrees ik. Ik verwijs naar een andere site waarop een oud-leerling uit eigen ervaring zegt dat Daan van Bemmelen een pedofiel was. Sinds dit bericht circuleert, is het me opgevallen dat op de website van de vrijeschool van Den Haag de naam Van Bemmelen uit de historiek van de school is verdwenen. Men vermeldt de oprichter van de Nederlandse vrijeschoolbeweging niet meer. Toeval?

    Verder valt het me ook weer op dat de slachtoffers worden weggezet als ‘ongenuanceerd’ en dat degenen die genoemd worden als dader worden beschermd.

    Alsof door te zeggen dat hij er achteraf toch mee getrouwd is, het valt goed te praten dat een leraar een relatie aangaat met een leerlinge. ik heb al vaker gezegd dat daar nogal lichtzinnig mee wordt omgegaan in de steinerschoolbeweging.

    ‘Iedereen wist ervan’ zegt de oud-leerling. Wat zoveel wil zeggen als ‘publiek geheim’.

  13. pieter ha witvliet
    17/03/2011 at 7:58 pm

    Op 9 januari j.l. ontspon zich op Middernachtszon de volgende discussie http://www.vkblog.nl/bericht/363876/Is_Facebook_een_parodie_op_het_levenspanorama_volgens_de_antroposofie_of_is_het_juist_omgekeerd%3F

    <>

    Inmiddels heb ik wel gevraagd waarom de naam van de heer van Bemmelen van de site van de Haagse school is verdwenen: die stond daar puur i.v.m. het verschijnen van zijn biografie. Toen dat niet meer actueel gevonden werd, heeft men die site weer een update gegeven. Dat had niets te maken met jouw suggestie!

    Mod: De naam van Van Bemmelen stond zowel op de site n.a.v. zijn biografie, als op de pagina van de historiek van de school. En die pagina staat er nog. Alleen de naam Van Bemmelen en het feit dat de Haagse Vrije School in zijn woning is ontstaan staan er niet meer tussen.

    Verder had je je ook kunnen verdiepen in de handel en wandel van de aangever van dit “nieuws” (d.i. de beschuldiging aan de heer van Bemmelen) : ene “Caesar Lion Cachet” .Dit is op diverse sites zijn vocabulair: ‘ ‘Billenknijper Lubbers….dementerende rimpelkont Trix… onze lispelende politieke beroepshoer en klaagvrouw Femke Halsema, dat pleuriswijs…islamitische smeerlapperij”.
    Op een andere site vertelt hij dat hij in 1964 18 jaar oud is. Hij wekt de indruk getuige te zijn van de “escapades” van o.a. de heer Veltman. Maar, zo die al hebben plaatsgevonden, was dat in 1973-toen is hij in het huwelijk getreden met de oud-leerlinge. Men kan toch gevoeglijk aannemen dat Lion Cachet niet als 25-jarige nog leerling was.

    Mod: Ik heb niet de gewoonte me te verdiepen in de handel en wandel van eender wie ik op internet tegenkom en die ik citeer. Je probeert iemand in diskrediet te brengen die getuigenis aflegt i.v.m. pedofiele avances van de stichter van de vrijeschoolbeweging in Nederland.
    Zoals je zelf schrijft gaat het over escapades van Veltman. Dat is meervoud. Je zou de getuige beter zelf vragen van wanneer en met hoeveel meisjes Veltman dan iets had. Misschien heeft Veltman een eerdere relatie gehad met een ander meisje voor hij trouwde met de leerlingen waarover jij spreekt.

    Het kostte mij niet veel moeite deze gegevens te achterhalen. Wanneer je werkelijk integer wilt omgaan met deze gevoelige informatie, had je dit zelf moeten onderzoeken en moeten concluderen dat je zegsman te ongenuanceerd en te onbetrouwbaar overkomt, om zulke zwaarwegende beschuldigingen zo maar op je site te plaatsen.

    Mod: De getuige fungeert hier niet als zegsman. Als hij onbetrouwbaar en ongenuanceerd zou zijn, kan je het beste bij hem aankloppen. Per slot van rekening noemt hij Daan van Bemmelen onder andere een pedofiele homoseksueel. Het staat er nu toch al een hele tijd zo, niet?

    Maar daar zit je, lijkt het, niet zo mee. Ik wijs even op je stuk over <>:
    Rudolf Steinerschool Haarlem, hier ook al genoemd m.b.t. misbruik, maakt het helemaal te bont. Ze schrijft op haar website: ‘Het IVO-diploma ( )
    Waarom moet deze link er bij? Dat heeft niets met het onderwerp te maken.

    Mod: de link staat er om erop te wijzen dat steinerschool Haarlem al genoemd is. De school is niet onbesproken en dan wordt dat aangehaald.

    Dat is, wat ik genoemd heb, jouw riooljournalistiek.

    Mod: om de beerput te vinden moet je gewoon de riolering volgen 😉

    9 jan j.l.: <>
    Ik riep je op iets te doen: en verweet je dat je niets doet en de beschuldigingen laat (be)staan.
    Je antwoordde hoopvol: “Het is niet omdat ik publiek niet ingrijp dat ik niets doe. “
    We zijn nu ruim 2 maanden verder: is er al nieuws?

    Mod: Er is veel nieuws. Maar er wordt in alle discretie gewerkt. We moeten en mogen niet alles publiceren.

  14. 17/03/2011 at 11:54 pm

    Pieter,

    Je komt wel een en ander vertellen, maar kan je ook even de linken naar die sites waarover je het hebt geven? Dan kan ik checken of wel klopt wat je schrijft. Ik heb de indruk dat je allerlei door mekaar haalt en ik zou het graag zelf nalezen.

    Ik geef ook steeds mijn bronnen weer.

    Ik vind het wel vreemd dat je die man gaat volgen op internet.

  15. pieter ha witvliet
    18/03/2011 at 7:17 am

    Ik heb die links niet bewaard. Even googelen en je vindt het.

  16. 18/03/2011 at 8:49 am

    @ Pieter

    Jij komt met die tekst en dan zou je moeten kunnen aantonen waar je hem vandaan hebt.

    Het spijt me, maar je brengt iemand in diskrediet op basis van tekst die je van hem hebt gevonden. Tekst waarvan de context niet kan worden bekeken doordat jij geen bronnen geeft.

    Ik vind dat geen betrouwbare informatie.

    Ik geef nog een keer een voorbeeld van hoe je aan bronvermelding kunt doen. Zowel verwijzing naar een papieren als naar een digitale bron.

    Vorig jaar kwamen de Zonnehuizen, de antroposofische jeugdzorg, weer een keer in het nieuws. Een meisje was er weggelopen en de ouders hadden bij de politie aangifte gedaan wegens misbruik.

    Dit vind je bij de mainstream media (MSM).

    (…) vrijdag 5 maart 2010 19:50 uur
    Klacht over misbruik in internaat in Zeist
    ZEIST – Een 13-jarig meisje zegt in jeugdinstelling Zonnehuizen in Zeist van seksueel misbruikt te zijn. Ook zou ze zijn geslagen.

    Het meisje uit Oldenzaal is weggelopen uit de instelling en zit op dit moment ondergedoken.

    De verklaringen van het meisje staan niet op zichzelf. Er zouden meer bewoners hun beklag hebben gedaan over misstanden binnen de instelling.

    De politie wil nog niet reageren.(…)

    Bron: RTV Utrecht http://www.rtvutrecht.nl/nieuws/231481

    Dit schrijft een blogger erover:

    (…) Het feit van het meisje is geen losstaand feit onlangs is ook een jongen van 12 jaar mishandeld en was hij gewond aan zijn enkel,pols en had pijn bij zijn billen ook deze jongen heeft pogingen gedaan om weg te lopen hij wilde weglopen om naar de politie te gaan. Een jongen van 16 jaar is al een geruime tijd ondergedoken en is tot op heden nog niet teruggevonden (…) Er stromen steeds meer klachten binnen dat de kinderen in antroposofische instellingen mishandeld en seksueel worden misbruikt, steeds meer kinderen lopen weg is dit in belang van een kind. gehandicapten geplaatste kinderen worden geplaatst door de WSG. (…)

    Bron: http://olivo.web-log.nl/samenleving/2010/03/antroposofische.html

    Als laatste is er dan nog de informatie vanuit de antroposofische beweging zelf. Wat schrijft Adriaan Bekman bijvoorbeeld over de Zonnehuizen?

    (..) Er kwamen gevallen van seksueel misbruik aan het licht. Gedurende jaren bleken kernmedewerkers van de Zonnehuizen kinderen seksueel misbruikt te hebben. Dit gaf een shock in het huis. De vertrouwensrelatie kind-verzorger was aangetast. De veilige haven bleek niet zo veilig te zijn. Blijkbaar was jarenlang de sluier gehandhaafd en konden onacceptabele praktijken blijven bestaan.(…)

    Bron: Adriaan Bekman, Besturen in antroposofische organisaties, Christofoor 2005, p. 84

    Op die manier kan wie het wil het zelf nalezen en kan iedereen die dat wil controleren of wat in de artikels op deze site staat klopt of niet. Dat noemt men onderbouwing.

  17. pieter ha witvliet
    19/03/2011 at 7:35 am

    Mod: Pieter, je reactie is bij de spam terechtgekomen. Ze is gemodereerd, omdat de overvloedige grove tekstfragmenten ook kunnen worden gelezen door op de links te klikken. Het eerste fragment is behouden om weer te geven welke toon er wordt aangeslagen.

    Misbruik:
    Je kunt het dus wel: goed documenteren. Kranten/boeken mogen we toch tot betrouwbaardere bronnen rekenen dan het geroep van iemand die dat gebral kennelijk tot gewoonte heeft gemaakt.
    Die schreeuwlelijk is Caesar Lion Cachet-wie dat dan weer wezen moge.
    En dat is jouw enige zegspersoon m.b.t. de heer van Bemmelen.
    Daardoor kwam ik destijds tot mijn opmerking dat jij ongefundeerd toelaat dat een dode wordt nagetrapt. Tot op heden zie ik geen aanleiding dit te herroepen.

    Omdat je zegt alles zelf graag te controleren (Bus, Lindenberg???) hier wat links:

    UITSPRAAK
    #101969
    Caesar Lion Cachet
    vrijdag, 3 december, 2010 – 12:32

    LS…
    Zouden ze nog meer hebben over Prins Bernhard en de Maffia Queen of The Netherlands. Of de veelgenoemde p e d o-f i e l e functionaris in de hoogste gelederen van ons rechtssysteem. Of Prins Alex Pils de Overbodige met zijn eega Max die allang zijn verhuisd naar Argentinië. Of is dat allemaal te provinciaals ?
    Ben toch benieuwd. (HA
    (spatiëring van mij, phaw—let ook eens op zijn voortdurend ha,ha,)
    http://lvb.net/item/8828

    http://www.artikel7.nu/?p=13806
    http://coontje.wordpress.com/2011/01/21/ich-bin-ein-lullo/
    http://www.hetnieuwejournaal.nl/2009/05/29/femke-halsema-pleegt-weer-een-buikdansje-voor-de-islam/
    http://www.hetnieuwejournaal.nl/2009/01/08/mijn-opa-was-een-antisemiet/
    http://www.leiden.pvda.nl/nieuws/nieuws_item/t/samira_bouchibti_in_debat_over_integratievisie_volg_het_debat_vanavond_live_op_onze_site#r_23288
    http://www.nrcnext.nl/blog/2010/04/16/is-de-vrije-val-van-de-pvv-begonnen/
    http://relatie.blog.nl/column-dirkje/2010/03/22/is-pieter-storms-een-golddigger
    http://www.hetvrijewoord.org/?p=519
    http://www.dagelijksestandaard.nl/2010/07/hans-laroes-wil-wilders-geen-podium-bieden/
    http://www.nijmegenleeft.nl/nieuws/nijmegen-is-homo-onvriendelijk/4534/
    http://therealshowstopper.wordpress.com/2010/07/23/de-hypocrisie-van-het-cda/

    En dit is nog lang niet alles……..

    Een SERIEUZE “getuige” ??????

    Mod: het is niet omdat iemand roept en scheldt dat hij niet de waarheid zegt (of omgekeerd). Maar je klopt steeds bij de verkeerde aan. Caesar Lion Cachet noemt Van Bemmelen in publiek ‘een homofiele pedo die niet met zijn tengels van hem kon afblijven’. En voor zover bekend is Caesar een oud-leerling van de school waar Van Bemmelen lesgaf en die hij heeft opgericht. Waarom laat geen enkele antroposoof die reacties van de sites waar ze zijn neergeschreven verwijderen? Jij toch ook niet? Op deze site wordt alleen maar melding gedaan van het feit dat die reacties op internet staan. Dat is geen misdaad. Kindermisbruik overigens wel. Om toch nog even in het bewustzijn te brengen.

  18. anoniem
    22/03/2011 at 7:29 pm

    Het COC heeft op donderdag 15 januari 1987 aan de minister van Justitie een voorstel aangeboden over de mogelijkheid tot strafuitsluiting bij seksuele contacten van en met jongeren beneden 16 jaar.

    De gewezen algemeen geneesheer-directeur van de Zonnehuizen, de heer Ondeugend-Slecht, staat als kopstuk bovenaan.

    Zie link: http://www.martijn.org/info/COC-petitie_1987.html

    Ik ben zelf slachtoffer van ‘de vruchten van dit brein’. Ik zal het gesprek in zijn praktijkruimte in Zeist niet snel vergeten. Want daarna verdween ik in een antroposofische heilpedagogische instelling voor verstandelijk gehandicapten.

    Ik begin mijn eigen proces steeds beter te begrijpen, nu ik de heer Ondeugend-Slecht op de pedo-site van de Vereniging Martijn tegenkom.

    Ja Ramon, de riolering brengt de shit richting de beerput. Jij haalt de shit uit de beerput. Jij bent een topjournalist en een vriend! De andere onderzoeksjournalisten kunnen hun borst gaan nat maken.

  19. 23/03/2011 at 9:41 am

    @ anoniem

    Ik denk dat je je niet zo goed hebt uitgedrukt. Het duurde even voor ik je (een beetje sarcastische) verwijzing naar ‘de heer Ondeugend-Slecht’ gevonden had. Na het bekijken van de petitie zag ik waar ‘de heer Ondeugend-Slecht’te vinden is. Hij staat niet bovenaan de petitie, maar wel als ‘koploper’ in de tweede kolom (Sociale wetenschappen en geestelijke volksgezondheid).

    Voor alle duidelijkheid: het COC dat die petitie in 1987 heeft ingediend, is niet de Christelijke Onderwijscentrale, maar wel de Nederlandse Vereniging tot Integratie van Homoseksualiteit.

    Het voorstel, dat voor liberalisering van de wetgeving is, komt er (zie Vereniging Martijn) op neer dat seks met jongeren beneden 16 jaar in sommige gevallen wordt toegestaan. Bv. in geval de jongere in kwestie het contact zelf zocht, of een actieve rol speelde in het onderhouden ervan of indien er geen sprake is van een groot machtsverschil.

    Bedankt voor de vriendschapsverklaring. Er zijn wel meer mensen voor wie mijn teksten iets betekenen en me dat ook laten weten, maar zelden op zo’n directe en publieke manier. Het geeft energie. Maar topjournalist vind ik veel te veel eer 😉

    En nu er toch sanitaire installaties aan bod komen. Er schoot me een reactie (ook anoniem) van vorig jaar te binnen waarin zowel de woorden misbruik als beerput vielen. Het is een reactie op de tekst ‘Werkschuw tuig’ (15/04/2010) en is hier volledig na te lezen: http://weblog.steinerscholen.com/2010/04/15/werkschuw-tuig/#comment-2874

    De reactie is gericht aan een bekende op deze site, Lieven Debrouwere. Die had de indruk gewekt dat men seksueel misbruik niet hoefde te dramatiseren, maar heeft dit naderhand rechtgezet. Enkele fragmenten van deze lange reactie.

    (…) Ik vind het sterk van jou, dat je de eigenschap bezit ergens op terug te komen en je te verontschuldigen als je menselijkerwijs iets anders opschrijft dan je uiteindelijk bedoelde.

    Je beschrijft verschillende situaties in je reacties, waarin groepsdruk en macht- spelletjes, de sfeer in een school bepalen. (…) Als dan een klas een beetje uitgelaten is, of gewoon druk, was de lont wel eens erg kort.
    En een kort lotje zorgt voor een snelle ontlading van het explosief in dit geval de leraar of lerares.
    In een eerdere reactie heb ik benoemd wat dit voor mij betekende.
    Een school waar ouders, leraren en schoolleiding zich bedienen van macht spelletjes is disfunctioneel en ongeschikt om kinderen op een evenwichtige manier voor te bereiden op hun volwassen leven.
    Een dergelijke school is een voedingsbodem voor kindermisbruik en andere aan kindermishandeling gerelateerde zaken.
    Kinderen die in een vrijeschool of steinerschool school, blootgesteld zijn geweest aan misbruik en kindermishandeling kunnen veelal geen kant op met hun verhaal.
    De Antroposofie kent een zeer gesloten cultuur, veelal word verwacht dan met een antroposofische huisarts kiest, men heeft het graag (met enige aandrang) dat men biologisch dynamische voeding koopt, natuurlijk in een winkel of zorgboerderij van de eigen beweging enz.
    Ik wil er mee aangeven dat in een dergelijke cultuur waar bijna iedereen elkaar kent, en belang bij elkaar heeft, het lastig is voor een kind aan de bel te trekken bij kindermishandeling.
    Ook voor ouders is het bijna ondoenlijk het misbruik van je kind aan te kaarten. Je zou toch moeten aankaarten, dat je kind word mishandeld of misbruikt door iemand uit een van de heersende families, die het voor het zeggen hebben binnen de beweging. (…) En die langdurigheid hangt dan weer samen, met hoeveel vriendjes in het kwaad je binnen de beweging beschikbaar hebt, om de deksel langdurig op de beerput te houden.
    En omdat in het antroposofische wereldje, bijna iedereen iedereen kent en daardoor bijna iedereen veel van iedereen weet, is het in de ogen van bijna iedereen verstandiger mee te duwen op de deksel van de beerput.
    Wat bijna iedereen weet dat bij weigering, de eigen beerput deksel wel eens van z’n plek geduwd kan gaan worden, dit door de mede beerput bezitters. (…)

    Wordt vervolgd…

  20. willem
    28/03/2011 at 7:52 am

    Ho, ho, Ramon; het gaat in de draad over wijlen de heer van Bemmelen, over VERMEEND misbruik.
    En degene die dit aankaartte komt niet erg als een serieus te nemen mens naar voren, uit de links die Pieter aanreikte.
    Uit je woorden blijkt dat je dus alles publiceert wat aan opmerkingen over misbruikende leerkrachten (van Waldorfscholen) op je web gezet wordt, of het nu waar is of niet. Daarmee verlaag je je site toch tot een roddelblaadje: “ze zeggen….” “er wordt gefluisterd….” “het is toch wel publiek geheim…”
    Niet fris!

  21. 28/03/2011 at 10:25 pm

    Vermeend misbruik, Willem?

    ‘Het is voor mij lang een traumatische ervaring geweest dat ik met een perverse pedo als Daan van Bemmelen in aanraking ben geweest.’

    Dit zegt het slachtoffer op een andere site:

    ‘Toen men met mij geen raad meer wist (Iets te Vrij geworden ?) moest ik bij Daan van Bemmelen komen. Die Daan kon niet met zijn tengels van mij afblijven. Een regelrechte homofiele pedo. Jaja…’

    http://www.pim-fortuyn.nl/pfforum/topic.asp?ARCHIVE=true&TOPIC_ID=63220

    Wat dus gezegd wordt, is dat Daan van Bemmelen aan een leerling heeft gezeten (die daar overigens door getraumatiseerd was). Lijkt me misbruik, niet?

    Het zal voor veel antroposofen die Van Bemmelen als een icoon zien niet leuk zijn om te horen dat de stichter van de vrijeschoolbeweging in Nederland van zoiets (postuum) beschuldigd wordt.

    Maar…ik vraag me al twee jaar af dat mocht dit verhaal niet kloppen, waarom door antroposofen geen actie is ondernomen om die Van Bemmelen van alle blaam te zuiveren?

    Dat is toch veel eenvoudiger dan steeds maar te blijven proberen mij in diskrediet te brengen door me van riooljournalsitiek, roddel, etc. te willen betichten. En dat terwijl een vakblad mijn boek betitelt als ‘goed onderbouwd en gedocumenteerd’.

    Eigenlijk is dat geval Van Bemmelen voor mij persoonlijk niet zo belangrijk. Er is ondertussen binnen de antroposofische beweging al rondgevraagd hoe het met die Van Bemmelen zit en men is al blij genoeg als dit verhaal geen staartje krijgt.

    Interessanter vind ik dat Bernard Lievegoed(nog een grote meneer voor antroposofen) volgens de Vereniging Martijn een petitie heeft getekend die seks tussen volwassenen en 12- tot 16-jarigen in bepaalde gevallen legitimeert.

    En als je dan (o.a.in de vorige reacties) leest wat in Lievegoeds Zonnehuizen gebeurde (en als je de actualiteiten volgt, nog gebeurt), wordt het ondertekenen van die petitie helemaal bedenkelijk.

    En Willem, ik heb nog meer bronnen dan degene die ik publiceer. ‘Er wordt gefluisterd’, ‘ze zeggen’ of ‘het is toch wel publiek geheim’ is niet de manier waarop ik een artikel schrijf. Ik baseer me steeds op m’n bronnen.

    In het geval van Caesar Lion Cachet (de man geeft zijn naam zelfs) is de oorspronkelijke bron een reactie van hem op de website van Stan de Jong, een misdaadjournalist die zijn sporen ruimschoots verdiend heeft. Zo goed ik zijn manier van werken ken, denk ik niet dat hij strafbare zaken op zijn site tolereert.

  22. anoniem
    28/03/2011 at 10:12 pm

    Ha Ramon,

    Dank voor jouw reactie. Om er een puzzeltocht van te maken op de website van de Vereniging Martijn is inderdaad wat onhandig. Ook prof. dr. Bernard Lievegoed als meneer Ondeugend-Slecht aanhalen is wat onhandig voor de leesbaarheid. Al is het best ondeugend voor een antroposoof om bij het COC een petitie te tekenen. Antroposofen staan (zacht gezegd) niet echt bekend als tolerant ten opzichte van homoseksualiteit.

    Wat ik uitzonderlijk slecht,ondeugend en zeer zorgelijk vind, is dat de toenmalige algemeen geneesheer-directeur van de Zonnehuizen seks met kinderen onder de 16 jaar onder sommige omstandigheden goedkeurt. Onderstaande link geeft een duidelijk beeld, over hoe wij hier wel mee moeten omgaan.

    http://www.zorgvoorbeter.nl/onderwerpen/over/preventie-seksueel-misbruik/voorbeelden/het-mag-niet-het-mag-nooit-inspectie-voor-de-volksgezondheid/

    De Zonnehuizen waren zeker niet onbesproken rond het moment van ondertekening van de eerder genoemde petitie. Een zorgelijk toeval?

    Mijn publieke vriendschapsverklaring komt voort uit respect voor jou als mens, Ramon. Het is waarschijnlijk niet altijd gemakkelijk geweest voor jou en je gezin. Ik hoop dat je ondertussen terug kan kijken op de vele successen die je hebt kunnen bereiken.

    Op dit moment bijna 100.000 unieke bezoekers op jouw site en het zeer sterke boek ‘Focus op de steinerschool’ van jouw hand in ontvangst genomen door de minister van onderwijs. De goede recensie van jouw boek vanuit de academische wereld. Het is mooi, man.

    Nog beter, Ramon. Je haalt de realiteit terug in een wereld die het contact met de werkelijkheid vaak volkomen kwijt is. Hierdoor geef je ruimte voor herstel op alle niveaus binnen die wereld.

    @ Gastkemper,

    U bent lange tijd medewerker geweest in de Zonnehuizen en daarna publiciteitsmedewerker (woordvoerder?) van de Zonnehuizen.
    Wist u van de ondertekening van de bovengenoemde petitie door Lievegoed?

    U bent ook redacteur van Antroposana en de NVAZ. Was het misschien niet beter geweest om halt te roepen toen een van uw auteurs ouders opriep om in Engeland de kinderziekte mazelen op te doen? Het is namelijk een zeer gevaarlijke en zotte oproep. De volksgezondheid komt met dit advies aan ouders direct in gevaar. Het lijkt mij strafbaar. Het gaat tenslotte om een zeer besmettelijke ziekte.

    Wat ik zeer sterk vind van u is het uitspreken van uw bedenkingen over de holocaustontkenningen door een aantal antroposofen. Ook het gedweep met neonazi’s door antroposofen keurt u af op uw site.

    ‘Heel erg lekker ruikt er het toch ook weer niet’ vertelt u de lezer als het gaat over de antroposofische vereniging. ‘De bijen zouden hier toch rond de honing moeten zwermen’ stelt u. Bijenvolkeren zijn uiterst gevoelig voor uitzonderlijke omstandigheden en zullen deze dan ook vermijden.

    Soms ziet u ook wel eens wat over het hoofd en laat u na te berichten. Het misbruik in de instelling Cristophorus te Bosch en Duin bijvoorbeeld. http://www.ad.nl/ad/nl/1039/Utrecht/article/detail/432456/2009/09/24/Bewoner-verkracht-in-tehuis.dhtml

    Het is mij duidelijk geworden dat als u vanuit uw hart schrijft er mooie zinnen uit uw pen rollen. Wel valt het op dat wanneer uw werkgever belang heeft bij wat u schrijft, u dan de neiging heeft zaken mooier te brengen dan de realiteit laat zien.

    Verder kan ik niets anders zeggen dan dat ik veel respect heb voor u en uw positie. Het lijkt me niet gemakkelijk: positief en soms ook kritisch te berichten over de antroposofie. U heeft nogal een lastige achterban: de NVAZ en haar zorgverleners worden dikwijls genoemd in de media, en niet altijd even positief.

    Ga daar er maar eens aanstaan als journalist, redacteur en woordvoerder.

    Vriendelijke groet

  23. willem
    29/03/2011 at 9:44 am

    Je antwoordt:
    Mijn antwoord:”Precies: LIJKT”. Het is een beschuldiging.

    Mod: er is hier nooit iets anders beweerd.

    In een rechtstaat gaat het zo:
    Een beschuldiging gaat vooraf aan een proces. Een proces houdt “hoor –en wederhoor” in; getuigenverklaringen enz. enz. en leidt tot een uitspraak: schuldig, dan wel onschuldig.

    Er zijn (politie)staten waarin bovenbedoelde rechtsgang als uiting van een democratische beschaving, niet geldt: daar ben je al veroordeeld op grond van een beschuldiging.

    In dit geval gaat het om 1 beschuldiging, van een persoon die er blijk van geeft in vrijwel alle commentaren die hij in fora op websites achterlaat, een persoonlijk beledigende, beschuldigende toon aanslaat, getuige de links die je op 19-03-2011 in deze draad publiceerde.

    Mod: die links waren van Pieter Witvliet. Het slachtoffer spreekt ook op een lovende en nuchtere manier over de steinerschool, zoals na te lezen in de reacties op Het Nieuwe Journaal http://www.hetnieuwejournaal.nl/2009/02/28/leve-de-gewone-school/

    Heeft de heer Lion Cachet verdere pogingen ondernomen om te bewerkstelligen dat hem, na zo veel jaar, recht werd gedaan. Heeft hij medeslachtoffers gevonden; heeft hij aangifte gedaan; kortom: is hij, na de beschuldiging in de procesfase gestapt?

    Mod: weggeknipt. Staat het slachtoffer nu terecht?

    Heb jij, Ramon, zoiets (voor hem of hen) gedaan?)
    Omdat je daar niets over bericht, kan ik niet anders dan concluderen dat de beschuldiging voor jou genoeg is. Je zet boven de aanhef van dit item ook geen vraagteken: je bezigt een bevestigende zin, daarmee impliciet alle beschuldigingen bevestigend.

    Mod: de titel van het artikel is correct. Er gebeurt misbruik in steinerscholen. Getuige daarvan bovenstaande links naar de MSM.

    En dan wordt de inhoud een “smulstuk”, gespeend van de zo noodzakelijke nuances; noodzakelijk om die inhoud boven het boulevardbladpeil uit te tillen.
    En daarmee maak je jezelf tot een journalist van bedenkelijk niveau.

    Ik ben geen antroposoof, noch Steinerschoolleerkracht. Ik voer veel gesprekken met mijn nicht, die zich veel meer aangetrokken voelt tot de antroposofie en de Steinerscholen. We onderzoeken van alles en zo kwam ik op deze site terecht, met dit commentaar tot gevolg.

    Mod: Dit is desinformatie. Interessant is om te weten welke relatie je hebt tot de steinerschool en de antroposofie. Of welke positie je er hebt. Maar dat zeg je niet. Het is net zoals met Witvliet, Alfrik, Aja, en nog enkelen die hier de wantoestanden van de antroposofische zaak komen goedpraten. Je weet nooit wie achter het gordijn zit.

  24. 29/03/2011 at 10:24 am

    @ anoniem

    Bedankt voor de toelichting. Lievegoed was op het moment van ondertekenen al wel vrij oud en ik weet niet of hij op dat moment effectief nog officieel hoofd van de Zonnehuizen was. Maar in ieder geval was en is hij een voorbeeld voor veel antroposofen. Michel zou dat moeten weten, want die is betrokken bij de antroposofische gezondheid- en gehandicaptenzorg.

    Het is inderdaad prijzenswaard dat iemand zoals Michel ook kritisch bericht over de eigen beweging. Niet evident!

    @ Willem

    Stel jij je niet even voor? De meesten die hier anoniem reageren laten hun naam achter via een e-mailadres. Maar jij geeft geen e-mailadres op, je praat zoals Witvliet en Alfrik en post dan ook nog een link naar een van hun chaotische sites waarop ze kritiek leveren op me. En kritiek ok, maar voor zo’n gedrocht (sorry, ik heb er geen ander woord voor) ga ik geen reclame maken. Het is overigens niet duidelijk wie precies achter die site zit. Geen intro, geen info, geen doelstelling. Gewoon wat roepen in het wilde weg. Het mag wat meer zijn. Ze kunnen beter die stukken hier posten, maar dan iets meer inhoud toevoegen. Dan worden die geplaatst.

    We hebben die discussie over Van Bemmelen al gevoerd. Ik beschuldig hem niet, dat doet iemand anders.

    De vraag is niet wat ik daaraan doe dat iemand Van Bemmelen beschuldigt, maar wel wat antroposofen daaraan gaan doen. Ik heb niet de neiging om slachtoffers dadelijk weg te zetten als leugenaars (dat is te gemakkelijk), maar wel hun getuigenis ernstig te nemen.

  25. willem
    30/03/2011 at 7:13 am

    Ik wist niet wat ik zag: een antwoord van jou op een bijdrage van mij, die je in het geheel niet geplaatst hebt. Terwijl ik toch op een fatsoenlijke manier discussieer over wat ik in deze draad tegenkom. Net zo verbaasd ben ik over het feit dat je weigert een link te publiceren die verwijst naar een blog waar onderwerpen uit je boek nader worden belicht. Natuurlijk, het is jouw site-jij bent de baas-maar je oefent je macht wel erg stringent uit. En al grasduinend in andere onderwerpen hier, zie ik, dat ik in korte tijd de derde persoon ben, wiens bijdrage of geweigerd, of gemodereerd wordt.
    Bovendien ga je hier ook nog eens uitmaken voor je lezers, wat ze wel en niet mogen lezen. Als je ze die link gewoon geeft, kunnen ze zelf oordelen of dit een “gedrocht” is. Dat is jouw mening; die hoeven zij toch niet van jou opgedrongen te krijgen. Dat riekt naar betutteling.
    Je brengt me in verband met namen van mensen die ik niet ken, behalve dan van jouw site; dat onze meningen overeenkomen lijkt me niet iets onnatuurlijks: veelal zijn mensen het of eens, of oneens met elkaar.
    Ik heb je gezegd waarom ik hier mee denk en praat; het invullen van een emailadres voegt daaraan toch geen meerwaarde toe. Ik surf wat over het net en kom bij Steinerscholen en antroposofie jouw site tegen en het blog waarvan je de link niet wilt plaatsen, that’s all.

    Mod: Willem, je bent een beetje ongeduldig. Je reactie staat al een tijdje online. Gemodereerd.

    Dat er de laatste maanden algemeen streng gemodereerd wordt, heeft vooral te maken met het feit dat mensen die de steinerschool en de antroposofie een warm hart toedragen hier voortdurend langskomen om:

    1) te schelden en te beledigen
    2) te trollen of te spammen
    3) te doen alsof ze willen discussiëren, maar niet ingaan op vragen van andere deelnemers aan de discussie
    4) bezoekers via links willen omleiden (=afleiden) naar andere sites

    Vooral wat dat laatste betreft (die link) lijk je nogal aan te dringen. Heb je ook een mail of bericht gekregen met die link in? Of de vraag om een kijkje te nemen naar wat erachter zit?

  26. pieter ha witvliet
    30/03/2011 at 9:58 am

    Op 19-03-2011 gaf ik je een serie links mbt uitspraken van Caesar Lion Cachet. Ik heb deze, bij wijze van proef, aan verschillende mensen laten lezen-mensen die niet op de hoogte waren van wat hier met zijn naam in verband wordt gebracht. Ook geen mensen die met Waldorfscholen, dan wel antroposofie bekend zijn. Hun opmerkingen: “die spoort niet; die is lijp; joh, die wil gewoon shockeren” enz. Niet een die er op kwam, de uitspraak over de heer van Bemmelen er uit te lichten als een die wel serieus diende te worden genomen.
    Jij wil graag weten waarom antroposofen geen actie ondernemen. Ik weet niet op welke antroposofen je doelt, maar vraag het persoonlijk.(Mijn mening telt als zodanig niet mee, want ik ben geen antroposoof)
    De mensen die ik heb verder gesproken, waaronder een familielid en iemand van de Haagse school, kunnen eveneens de aantijging niet serieus nemen. Er is geen zaak!
    Onderwerpen van een website laten verwijderen is nauwelijks te doen-dat is geen optie-we hebben tenslotte vrijheid van meningsuiting. (Ook de beledigende woorden over onze vorstin mogen blijven staan.)
    Je merkt op dat we de discussie over de heer Bemmelen hebben gehad.
    Nu ik de ontbrekende, maar o zo nodige nuances heb aangebracht, zet ik er ook een punt achter:.

    Mod: Er is geen zaak? O, werkt dat zo bij jullie in de antroposofische beweging? Als er geen zaak is, is er niks gebeurd?

    Willem begon ook al over een proces dat er niet is geweest.

    Dus jij en de rest van de antroposofische beweging laat toe dat Van Bemmelen een pedofiel wordt genoemd? Dat is bijna zo goed als het zelf zeggen. Nu goed, jij hebt navraag gedaan binnen de beweging en zet er een punt achter zonder Van Bemmelens naam te zuiveren. Iedereen kan zijn conclusies nu wel zelf trekken.

  27. anoniem
    30/03/2011 at 7:57 pm

    Wat veel gebeurt na langdurige mishandeling en misbruik is het langdurig vervolgen van de slachtoffers door de daders. De opgelopen trauma’s van de slachtoffers dienen dan als ingang voor verdere mishandelingen en misbruik. Het gedrag van een getraumatiseerd slachtoffer kan dan eenvoudig tegen het slachtoffer worden gebruikt, waardoor de daders via dossieropbouw (psychiatrisering) hun slachtoffer verder monddood kunnen maken. Dit is m.i. veelal de reden dat slachtoffers gemaakt binnen de antroposofische scholen/instellingen lang buiten beeld blijven voordat zij veilige zorg ontvangen voor hun trauma’s.

  28. pieter ha witvliet
    31/03/2011 at 9:24 am

    Mod: Er is geen zaak? O, werkt dat zo bij jullie in de antroposofische beweging? Als er geen zaak is, is er niks gebeurd?

    Probeer nu eindelijk eens wat genunaceerder te denken.Ten eerste: mij kun je niet aanspreken op “jij en de rest in de antroposofische beweging-ik zei je immers dat ik geen antroposoof ben; derhalve ook geen lid van de beweging;
    ik beweer niet dat er niets is gebeurd; maar er is geen bewijs dat er wel iets is gebeurd, behalve uitingen van iemand die we nauwelijks serieus kunnen nemen. En daarmee stagneert de zaak.
    En in een rechtstaat ben je pas schuldig, wanneer het bewezen is-godzijdank! Daar wijst Willem ook terecht op.
    Ik vind de conclusie dat “ik toelaat dat de heer van Bemmelen een pedofiel wordt genoemd” zeer naïef, gezien mijn pleidooi om de zaak vooral van 2 kanten te bekijken, zoals dat hoort in een beschaafde wereld.
    Als er geen voortgang in de zaak zit, is er uiteindelijk geen zaak. En degene van wie we zouden moeten horen: Lion Cachet, zwijgt in alle talen.
    Of zoals één van de mensen zei die ik vroeg-zie vorig commentaar-hij (L.C) laat een scheet en terwijl de anderen nog in de stank zitten, is hij al lang verdwenen.
    Ook die mogelijkheid is niet uit te sluiten.
    Ik ben degene die hier kritische kanttekeningen heeft geplaatst bij de beschuldiging, meer ligt niet in mijn vermogen. Daarmee heb ik mij geschaard bij degenen die de verworvenheden van de rechtstaat hoog in het vaandel dragen.

  29. 31/03/2011 at 10:09 am

    Pieter,

    Je hoeft geen lid van de Antroposofische Vereniging te zijn om deel uit te maken van de antroposofische beweging. Maar dit terzijde.

    Het is al bijzonder dat je dit schrijft:’ik beweer niet dat er niets is gebeurd’

    In geval het getuigenis klopt, heb je tenminste blijk gegeven het slachtoffer niet te hebben miskend.

    Maar hem neerzetten als ‘niet serieus te nemen’, vind ik niet kloppen. De door jou aangebrachte informatie staat in schril contrast met de informatie die ik heb aangebracht uit de discussie die ik met hem had. Dit is de manier waarop hij discussieerde in de draad waaraan ik deelnam.

    (…) Nog even over de Vrije School. Ik denk dat ik veel geluk heb gehad om dat in mijn klas blijkbaar een reïncarnatie zat van succesvolle mensen die lak hadden aan het hele Steinergedoe. Heileuritmie…Wat hebben we gelachen. Als je de koperenstaafjes liet vallen dan mocht je (vertaal:Hoefde je…)niet meer mee te doen.Die arme blinde pianist die de bewegingoefeningen begeleidde, kromp altijd in elkaar als de staafjes tegen de grond kletterden.Geklieder met aquarelleren. We maakten onze eigen Rorschach testen. Drie keer raden wat wij het meesten zagen… Maar wel Faust gespeeld en Jozef in Dothan en niet te vergeten Tyl Uilenspiegel. Koor en Orkestuitvoeringen in het Kurhaus in Scheveningen. Ik had het voor geen goud willen missen.Maar ook de leeraar Frans, ene Veltmann die altijd zijn minachting voor de jeugd deed gelden maar er wel met een leerlinge vandoor ging. Zo ook de leeraar Duits, ene Lafré ging er met een jonge blom uit onze klas vandoor. Dat was nog eens pedagogisch verantwoord. HAHAHA.
    De periode geschiedenis hield altijd op voor de tweede wereldoorlog en negers waren kinderen die je ook als zodanig moest behandelen. Ook de Kerstuitvoeringen van de leraren hebben nog eens tumult veroorzaakt toen de farizeeërs op een wel zeer karikaturale wijze werden neergezet. Als u begrijpt wat ik bedoel… Als ik nog wel eens langs de school rijd, zie ik op de speelplaats louter blonde kinderen van goede huize… Het zal wel niet bon ton zijn maar het is een hele geruststelling… (…)

    http://www.hetnieuwejournaal.nl/2009/02/28/leve-de-gewone-school/

    Valt toch mee, niet? En zo gaat dat maar door.

    Maar nu we toch aan het nuanceren zijn, heb ik nog vragen voor je. Heb jij met veel mensen contact gehad i.v.m. Van Bemmelen en het onderwerp misbruik?

    En heb jij iets opgevangen over hoe men met misbruik in de steinerschoolbeweging omgaat? Of heb je daar vroeger al ervaringen mee gehad?

    Je zal ook wel gezien hebben dat niet alleen achter de links in mijn artikel (en in reacties) misbruikzaken schuilgaan, maar dat er zich hier via reacties ook al verscheidene slachtoffers persoonlijk hebben gemeld.

    Het kan toch bijna niet dat jij met je 40 jaar ervaring in de steinerschool hier geen weet van zou hebben?

  30. pieter ha witvliet
    31/03/2011 at 10:11 pm

    Heb jij met veel mensen contact gehad i.v.m. Van Bemmelen en het onderwerp misbruik?
    Familie, Haagse School, VOK, zijn biograaf.

    En heb jij iets opgevangen/vroegere ervaringen: …Nee

    Het kan toch bijna…..:Het lijkt onwaarschijnlijk,maar als mij al iets ter ore kwam, was het via de media.

  31. 31/03/2011 at 10:55 pm

    Pieter,

    Bedankt voor de informatie. Maar ik begrijp het niet. Als je al die mensen erover gesproken hebt, is er dan niemand die die aantijgingen van het internet wil laten halen? Dat is toch surrealistisch, niet? Heb jij dan niet het gevoel: hier klopt iets niet?

    En dan iets anders. Wat vind jij van die petitie die Lievegoed heeft ondertekend (zie vorige reacties)? Ik bedoel dan gezien de context waarin hij dat deed. Er waren toen enkele gevallen van misbruik in de Zonnehuizen. Dan is zo’n petitie tekenen toch ofwel oerdom ofwel enorm naiëf, wat ik me bij Lievegoed moeilijk kan voorstellen. Begrijp jij hier iets van?

  32. pieter ha witvliet
    01/04/2011 at 8:41 am

    : zoals je zelf op Middernachtszon ooit zei: dat lukt (juridisch)niet.
    :zo lang iets niet zeker is, is er twijfel. Dat is niet het zelfde als: er klopt iets niet.
    Als je het zo stelt, lijkt dat me inderdaad niet wijs, maar…wat lijkt is nog niet identiek aan wat is, en ik ken de beweegredenen niet; om wijs te kunnen oordelen-ik bedoel, om niet zomaar vooroordelen de wereld in te sturen, zou ik de motieven moeten kennen.
    En dus: : nee
    Maar wat let je om dit de Zonnehuizen zelf te vragen?

  33. 01/04/2011 at 9:36 am

    Pieter,

    Je citeert me verkeerd. Dat heb ik nooit gezegd, hoor. Ik heb overigens al reacties zien verwijderd worden als bleek dat die laster waren. Je mag niet zomaar alles publiek zeggen (zelfs niet op het internet).

    Ik vind het net interessant dat men zou proberen om die aantijgingen tegen Van Bemmelen juridisch te counteren. Er volgt dan een getuigenverhoor en uiteindelijk komt men wss ook bij mij aankloppen om te vragen hoe dat zit met die gekopieerde reacties. Dan ga ik uitleggen waarom ik die gekopieerd heb, enz…

    Is het probleem niet meer dat er teveel mensen bij betrokken zijn en dat men beter geen slapende honden wakker maakt? En dan offert men de goede naam van wijlen Van Bemmelen maar op voor degenen die nu nog in leven zijn, maar in geval van een onderzoek wel eens in slechte papieren zouden komen te zitten?

    Het verhaal dat Cachet brengt over ‘de pedofiele homo Van Bemmelen’ gaat nu een eigen leven leiden. Of het moet zijn dat men die Cachet zover krijgt dat hij zijn woorden inslikt.

    En over het contacteren van de Zonnehuizen. Ik heb vanaf dat zich in de antroposofische beweging het eerste probleem rond mijn kinderen stelde meer dan genoeg pogingen ondernomen om te communiceren (in het begin iets minder kritisch dan nu ;-)) met verantwoordelijken, maar heb moeten ervaren dat er zelden of nooit respons komt. Mij lijkt het dus verloren moeite om telkens die diensten aan te schrijven.

    Vandaar dat die vraag van ‘anoniem’ aan Michel Gastkemper eigenlijk niet misplaatst is. Gewoon vragen aan wie je denkt dat nog de moeite zou doen om te antwoorden. Michel kent de Zonnehuizen goed, is kind aan huis in de antroposofische gezondheidszorg en heeft voor zover ik weet niet de gewoonte om zich af te sluiten voor andersdenkenden. Maar ik zie Michel nu ook niet?

  34. 02/04/2011 at 8:36 pm

    Dat is me nou ook wat, Ramon! Ben ik ruim een week hier niet meer op bezoek geweest, word ik nu al node gemist. Ik zie dat er een heel aantal vragen op me ligt te wachten, van de meest uiteenlopende soort.
    Mogelijk zal ik mijn reactie in gedeeltes moeten opknippen, als hij niet in één keer kan worden geplaatst, want hij is erg lang geworden.

    Ik zal beginnen met ‘Anoniem’ op 22/03/2011 om 19:29; hij of zij schrijft:

    ‘Het COC heeft op donderdag 15 januari 1987 aan de minister van Justitie een voorstel aangeboden over de mogelijkheid tot strafuitsluiting bij seksuele contacten van en met jongeren beneden 16 jaar.
    De gewezen algemeen geneesheer-directeur van de Zonnehuizen, de heer Ondeugend-Slecht, staat als kopstuk bovenaan.
    Zie link: http://www.martijn.org/info/COC-petitie_1987.html
    Ik ben zelf slachtoffer van “de vruchten van dit brein”. Ik zal het gesprek in zijn praktijkruimte in Zeist niet snel vergeten. Want daarna verdween ik in een antroposofische heilpedagogische instelling voor verstandelijk gehandicapten.
    Ik begin mijn eigen proces steeds beter te begrijpen, nu ik de heer Ondeugend-Slecht op de pedo-site van de Vereniging Martijn tegenkom.’

    Uit de volgende reactie van jouzelf blijkt dat met het bovenstaande op Bernard Lievegoed wordt geduid, die een petitie uit 1987 heeft ondertekend.

    Eerst over Bernard Lievegoed. Die leefde van 1905 tot 1992. In 1931 richtte hij het Zonnehuis op, waarvan hij tot 1954 directeur was. Van 1931 tot 1938 praktiseerde hij als huisarts, eerst in Bosch en Duin, vanaf 1934 vier jaar in Zeist. In 1954 richtte hij in Zeist het NPI – Instituut voor Organisatieontwikkeling op, in 1971 gevolgd door de Vrije Hogeschool in Driebergen (tegenwoordig Bernard Lievegoed College for Liberal Arts). Hij was buitengewoon hoogleraar sociale pedagogiek in Rotterdam (1955-1974) en medeoprichter van en hoogleraar sociale bedrijfskunde aan de Universiteit Twente (1964-1973).
    Dus moet een ‘gesprek in zijn praktijkruimte in Zeist’ ergens tussen 1934 en 1938 hebben plaatsgevonden: inmiddels zeker 73 jaar geleden. Ik vraag me af of hier niet een vergissing in het spel is.

    Dan die petitie. Je stelt inderdaad juist dat die werd ingediend door de Nederlandse Vereniging tot Integratie van Homoseksualiteit COC (COC is een oude benaming en staat voor Cultuur- en Ontspannings Centrum). Een grote hoeveelheid prominente Nederlanders en organisaties had deze ondertekend, onder wie ook Bernard Lievegoed. Als je verder leest (via de link helemaal onderaan), zul je zien dat ‘Vereniging Martijn’ het niet eens was met deze petitie en hem ook niet heeft ondertekend. Wat deze vereniging op haar website heeft geplaatst, is slechts een persbericht daarover van de NVIH-COC, en niet eens de petitie zelf. Die tekst heb ik niet kunnen vinden.
    Er was destijds een stroming in het strafrecht, verenigd in de Coornhert-Liga (waarover juist deze week in de Nederlandse VPRO-Gids een interessant interview met Hans Smits, schrijver van ‘Strafrechthervormers en hemelbestormers. Opkomst en teloorgang van de Coornhert-Liga’ uit 2008), die heel anders wilde omgaan met het strafrecht. Zo werd er ook gepleit voor afschaffing van het opleggen van straffen, omdat dat toch niet zou helpen. Hier en hier kun je daar meer over lezen.
    De petitie is een compromisvoorstel, waarbij seks met jongeren onder de 16 (ik heb de indruk dat dit uitsluitend tussen 12 en 16 jaar zou gelden, en dus niet jonger dan 12 jaar, maar heb dit niet met zekerheid kunnen vaststellen) strafbaar blijft, behalve in enkele nader omschreven situaties. Dit natuurlijk altijd ter beoordeling van de rechter. Vereniging Martijn was het daarmee niet eens en vond dat dit niet strafbaar moest worden gesteld, behalve in uitzonderingsgevallen, zoals wanneer er dwang werd gebruikt.

    ‘Anoniem’ zegt op 28/03/2011 om 22:12 dat ‘het best ondeugend [was] voor een antroposoof om bij het COC een petitie te tekenen’ omdat zij ‘niet echt bekend als tolerant ten opzichte van homoseksualiteit’ staan. Misschien was dat zo in 1987, dat kan ik niet echt goed beoordelen. Maar het pleit eerder voor Bernard Lievegoed dat hij deze petitie ondertekende, waarmee hij liet zien een vooruitstrevend mens zonder oogkleppen te zijn, dan dat het tegen hem gebruikt kan worden.

    ‘Anoniem’ vervolgt dan met:
    ‘Wat ik uitzonderlijk slecht, ondeugend en zeer zorgelijk vind, is dat de toenmalige algemeen geneesheer-directeur van de Zonnehuizen seks met kinderen onder de 16 jaar onder sommige omstandigheden goedkeurt. Onderstaande link geeft een duidelijk beeld, over hoe wij hier wel mee moeten omgaan.
    http://www.zorgvoorbeter.nl/onderwerpen/over/preventie-seksueel-misbruik/voorbeelden/het-mag-niet-het-mag-nooit-inspectie-voor-de-volksgezondheid/
    De Zonnehuizen waren zeker niet onbesproken rond het moment van ondertekening van de eerder genoemde petitie. Een zorgelijk toeval?’

    Ten eerste was Bernard Lievegoed op het moment van ondertekening al 33 jaar geen geneesheer-directeur meer van de Zonnehuizen.
    Ten tweede gaat die petitie niet over kinderen onder de 16 jaar (of tussen 12 en 16, zoals ik eerder schreef) in de zorg- en hulpverlening, want dan zou waarschijnlijk niemand hem ondertekend hebben. Daar is het uit den boze, zoals blijkt uit de link naar de Inspectie voor de Volksgezondheid. Daar staat dit:
    ‘De brochure “Het mag niet, het mag nooit: seksuele intimidatie door hulpverleners in de gezondheidszorg” is gepubliceerd in augustus 2004 (herziene uitgave). In 1998 is er ook een rapport uitgebracht door IGZ met de titel “Het mag niet, het mag nooit: seksuele intimidatie door hulpverleners in de gezondheidszorg”.’
    Ik herhaal nog maar een keer: Lievegoed ondertekende de petitie in 1987 (op 82-jarige leeftijd) en overleed in 1992, 87-jarig.
    Ten derde zouden de Zonnehuizen ‘zeker niet onbesproken’ zijn geweest ‘rond het moment van ondertekening’. Ik weet niet waarop hiermee gedoeld wordt. Ik zal aanhalen wat ik zelf schreef op 28 september 2010 in ‘Weten of niet weten’:

    ‘Sommige dingen wil je liever niet weten. Seksueel misbruik in de katholieke kerk is zo’n onderwerp. Of in de gehandicaptenzorg. Zo noemde Adriaan Bekman in zijn boekje, ‘Besturen in antroposofische organisaties’ uit 2005, op bladzijde 84 het voorbeeld van de Zonnehuizen in Zeist:
    ‘Er kwamen gevallen van seksueel misbruik aan het licht. Gedurende jaren bleken kernmedewerkers van de Zonnehuizen kinderen seksueel misbruikt te hebben. Dit gaf een shock in het huis. De vertrouwensrelatie kind-verzorger was aangetast. De veilige haven bleek niet zo veilig te zijn. Blijkbaar was jarenlang de sluier gehandhaafd en konden onacceptabele praktijken blijven bestaan.’
    Die schok herinner ik me nog héél goed. Ik was veertien jaar werkzaam geweest in deze instelling, eerst als heilpedagogisch groepsleider, later als publiciteitsmedewerker. Net toen ik in 1995 als tekstschrijver en redacteur voor mezelf was begonnen, hoorde ik van twee gevallen die zich daar hadden afgespeeld. Beide personen kende ik persoonlijk; niet zo heel goed, maar niettemin. Een jaar of wat later kwam nog een derde geval boven water; de impact daarvan was zo mogelijk nog groter. Die zaak heb ik zelfs tot in de rechtszaal gevolgd en dat was een zeer ontluisterende, maar ook louterende ervaring. Zó moet je dat aanpakken, heb ik toen op de zitting vooral van de vrouwelijke rechter geleerd.

    Bewondering heb ik altijd gehad voor hoe de directie van de Zonnehuizen met deze zaken destijds is omgegaan: in volstrekte openheid de dingen bespreekbaar maken. Alles zo veel mogelijk boven tafel, voor zover de zaken het toelieten uiteraard. Niets onder de pet houden.’

    Dan als laatste nog wat ‘Anoniem’ in dezelfde reactie direct tot mij richt:

    ‘Soms ziet u ook wel eens wat over het hoofd en laat u na te berichten. Het misbruik in de instelling Cristophorus te Bosch en Duin bijvoorbeeld. http://www.ad.nl/ad/nl/1039/Utrecht/article/detail/432456/2009/09/24/Bewoner-verkracht-in-tehuis.dhtml’

    Daar wist ik inderdaad niets van. Overigens is dit een bericht van 24 september 2009, dus heeft het zich al ruim anderhalf jaar geleden afgespeeld. Bovendien gaat het om misbruik tussen bewoners, dat het personeel blijkbaar niet heeft kunnen voorkomen.

    Zo hoop ik toch een heel aantal zaken in het rechte licht te hebben getrokken.

  35. 03/04/2011 at 11:46 am

    Dag Michel,

    Bedankt voor de toelichting. Die petitie die Bernard Lievegoed in 1987 heeft getekend gaat wel degelijk over het toelaten van seks tussen volwassenen en minderjarigen van 12 tot 16 jaar toelaat. Bijvoorbeeld als de minderjarige (12 jaar?) het wil. Waar jij het haalt dat dit niet van toepassing is op kinderen in instellingen, is me een raadsel. Vind ik nergens terug. En dan schrijf je over instellingen jeugdzorg: ‘Daar is het uit den boze’. Elders niet dan?

    Zo’n brochure voor de hulpverlening (Het mag niet, het mag nooit, …) kan je ruimer bekijken, want ‘het mag niet en het mag nooit’ geldt voor meer dan hulpinstellingen, scholen, sportclubs, enz… ‘Het mag niet’ is een maatschappelijke afspraak om te voorkomen dat degenen die er wat seks met kinderen andere ideeën op na houden twee keer nadenken vooraleer ze gaan handelen.

    Ik denk dat ‘anoniem’ (die van 28/03/2011 om 22:12) zelf wel een en ander zal kunnen verduidelijken over hoe dat zit met dat gesprek in die praktijkruimte van Lievegoed in Zeist.

    Ik vind het vreemd dat jij suggereert dat dit een vergissing zou zijn en dat je stelt dat dit gesprek tussen 1934 en 1938 zou MOETEN hebben plaatsgevonden. Ik vermoed dat het je even is ontgaan dat je niet per se (officieel) praktiserend arts hoeft te zijn om nog gesprekken te kunnen voeren in je praktijkruimte. Het is dus niet omdat Lievegoed geen huisarts meer was na 1938 dat hij geen consult meer hield. In de antroposofische beweging was hij een soort ‘godfather’ (wat vind ik dit weer toepasselijk ;-)) die aan het hoofd stond van de Lievegoed-clan en zowat op alles wat met antroposofie in Nederland had te maken ‘zijn licht’ liet schijnen.

    Lievegoed was inderdaad op het moment van ondertekening (1987) geen directeur meer van de Zonnehuizen. Die positie had hij al jaren eerder (1954) aan zijn echtgenote, Nelleke Lievegoed-Schatborn, overgelaten. Overigens nog een van die huwelijken dat is voortgekomen uit de relatie tussen mentor en student.

    Wat Christophorus in Bosch en Duin betreft: de inspectie had voor de verkrachting aan het licht kwam al vastgesteld dat er een probleem was rond veiligheid en seksualiteit.

    (…) Vorig jaar uitte de Inspectie voor de Gezondheidszorg stevige kritiek op de instelling. Met name op het gebied van veiligheid en seksualiteit liet het beleid te wensen over. Christophorus kreeg de opdracht voor 15 mei van dit jaar met een verbeterplan te komen.

    Christophorus kampt sinds 2007 met exploitatie- en personeelstekorten. Om deze problemen het hoofd te bieden, heeft de instelling aansluiting gezocht bij het grotere Amerpoort in Amersfoort, waarmee het per 1 januari fuseert.(…)

    http://www.ad.nl/ad/nl/1039/Utrecht/article/detail/432456/2009/09/24/Bewoner-verkracht-in-tehuis.dhtml

    En voor ik het vergeet. De eigenlijke vragen van ‘anoniem’ heb ik je niet zien beantwoorden. http://weblog.steinerscholen.com/2010/03/20/ook-misbruik-in-steinerscholen/#comment-4358

    (…) Wist u van de ondertekening van de bovengenoemde petitie door Lievegoed?

    U bent ook redacteur van Antroposana en de NVAZ. Was het misschien niet beter geweest om halt te roepen toen een van uw auteurs ouders opriep om in Engeland de kinderziekte mazelen op te doen?(…)

  36. 10/04/2011 at 12:01 am

    Beste Ramon,

    Het lijkt erop dat ik me vorige week niet helemaal duidelijk heb uitgedrukt, gezien de vragen en opmerkingen die sindsdien bij jou zijn blijven bestaan. Het is jammer dat in de tussentijd de ‘anoniem (die van 28/03/2011 om 22:12)’, zoals jij schrijft, nog niet ‘een en ander’ heeft verduidelijkt ‘over hoe dat zit met dat gesprek in die praktijkruimte van Lievegoed in Zeist.’ Tot nu toe weet ik niet meer dan het volgende dat hij of zij daarover schrijft (dit was overigens op 22/03/2011 om 19:29):

    ‘Ik ben zelf slachtoffer van “de vruchten van dit brein”. Ik zal het gesprek in zijn praktijkruimte in Zeist niet snel vergeten. Want daarna verdween ik in een antroposofische heilpedagogische instelling voor verstandelijk gehandicapten.’

    Ik vroeg me af wanneer dit zou hebben plaatsgevonden, omdat Bernard Lievegoed tussen 1931 en 1938 praktiseerde als huisarts, en van 1931 tot 1954 geneesheer-directeur was van het Zonnehuis in Zeist, en dat is inmiddels lang geleden. Daarna praktiseerde hij bij mijn weten niet meer in Zeist; ik heb aangegeven op welke andere terreinen hij sindsdien werkzaamheden heeft verricht, voornamelijk elders in het land. Dat is voor jou niet voldoende; jij vermoedt ‘dat je niet per se (officieel) praktiserend arts hoeft te zijn om nog gesprekken te kunnen voeren in je praktijkruimte.’

    Voor mij betekent echter een ‘praktijkruimte houden’ dat je beroepsmatig medische of therapeutische werkzaamheden verricht, anders is het geen praktijkruimte, maar een privéruimte. Misschien is het slechts begripsverwarring of verkeerd woordgebruik. Mij is namelijk alleen bekend dat Bernard Lievegoed in de jaren vijftig in Rotterdam op de Economische Hogeschool (de latere Erasmus Universiteit) als studentenpsychiater een spreekkamer had voor gesprekken met studenten, en in de jaren zestig in Enschede aan de Technische Hogeschool (de latere Universiteit Twente) aanknoopte bij dit studentenpsychiaterschap. En daar ging het in bovenstaande niet over.

    Jij schrijft verder: ‘Die petitie die Bernard Lievegoed in 1987 heeft getekend gaat wel degelijk over het toelaten van seks tussen volwassenen en minderjarigen van 12 tot 16 jaar. Bijvoorbeeld als de minderjarige (12 jaar?) het wil.’
    Het spijt me, maar hierbij moet ik je toch tegenspreken, want dat is op deze manier geen correcte weergave. Het is je blijkbaar onvoldoende duidelijk geworden uit wat ik hierover had geschreven. Dat was iets anders, namelijk dit:
    ‘De petitie is een compromisvoorstel, waarbij seks met jongeren onder de 16 (ik heb de indruk dat dit uitsluitend tussen 12 en 16 jaar zou gelden, en dus niet jonger dan 12 jaar, maar heb dit niet met zekerheid kunnen vaststellen) strafbaar blijft, behalve in enkele nader omschreven situaties. Dit natuurlijk altijd ter beoordeling van de rechter. Vereniging Martijn was het daarmee niet eens en vond dat dit niet strafbaar moest worden gesteld, behalve in uitzonderingsgevallen, zoals wanneer er dwang werd gebruikt.’

    Het is weliswaar in de eerste plaats een juridisch onderscheid, maar dat is in deze niet onbelangrijk. Begrijpelijk kan dit worden door een meer cultuur-historische blik. Op internet is een artikel uit 2002 van Hilde Tubex in het ‘Tijdschrift voor Seksuologie’ te vinden, getiteld ‘De juridische en strafrechtelijke bemoeienis met plegers van seksueel geweld / misbruik: een overzicht van de Belgische en Nederlandse situatie’. Dat is in dit opzicht heel verhelderend. Zij begint haar artikel zo:

    ‘In de zestiger jaren groeit er zowel in België als in Nederland een meer liberale visie ten opzichte van seksualiteitsbeleving, wat voortvloeit uit een veranderende maatschappelijke context. Het huwelijk, de relatie en het hebben van kinderen worden niet langer gezien in termen van economische noodzakelijkheid, maar als emotionele keuzes. Door de opkomst van anticonceptiva staat seksualiteit niet langer in het teken van de voortplanting, de nadruk komt te liggen op de eigen lustbeleving en de wilsvrijheid om hiermee om te gaan. Zodoende groeit de overtuiging dat seksualiteitsbeleving een vrij recht is waar geen inmenging van de strafwetgever gewenst is zolang deze lustbeleving geen schade toebrengt aan anderen. Deze ontwikkeling wordt door Boutellier beschreven als de emancipatie en ontmoralisering van seksualiteit (Boutellier, 1989; 1993, pp. 136-138; 2000).

    Getuige hiervan zijn een aantal seksuele handelingen die uit het strafrecht verdwijnen (decriminalisering) of op een andere, minder strenge manier worden afgehandeld (depenalisering). In Nederland is vrijwillige homoseksualiteit tussen volwassen mannen alleen strafbaar geweest ten tijde van de Duitse bezetting. In 1945 is dit meteen weer uit het strafwetboek geschrapt. In 1969 vervalt het verbod op de verkoop van anticonceptiemiddelen. In 1971 wordt de strafbaarheid van overspel opgeheven, al was deze in de praktijk reeds dode letter. In 1971 wordt het seksueel contact van meerderjarigen met zestien tot twintig jarigen van hetzelfde geslacht gedecriminaliseerd. Maar ook zonder wetgevende initiatieven treden er in de vervolging en berechtiging van bepaalde seksuele handelingen wijzigingen op.’

    Verderop schrijft zij:
    ‘Naar aanleiding van de ommekeer in de maatschappelijke visie in de zestiger jaren wordt in 1970 de Adviescommissie Herziening Zedelijkheidswetgeving opgericht, beter gekend als de commissie Melai, om een integrale herziening van de zedelijkheidswetgeving door te voeren (Schuijer, 1989).

    De werkzaamheden van de commissie Melai zijn een mijlpaal in de ontwikkeling van de Nederlandse zedelijkheidswetgeving. Hun voorstellen getuigen van een erg liberale visie waarbij de rol van de overheid wordt gereduceerd tot de bescherming van de persoonlijke integriteit. Het voorstel dat het meeste stof zal doen opwaaien is echter de gedeeltelijke decriminalisering van seks met en door minderjarigen. De leeftijdsgrens waaronder er geen seksuele contacten mogelijk zijn was twaalf jaar en blijft in het voorstel behouden. Seksuele handelingen tussen de twaalf en zestien jaar zijn slechts strafbaar indien de minderjarige hiertoe is “bewogen”. De commissie Melai erkent dus seksualiteitsbeleving van minderjarigen en stelt ze niet langer inherent strafbaar. Er wordt wel voorzien in een bijkomende bescherming. Verder overweegt de commissie of het noodzakelijk is om seksuele delicten als een apart onderdeel van het Wetboek van Strafrecht te behouden. Ondanks de stemmen die opgaan om seksueel strafbaar gedrag voortaan in te delen bij ander gewelddadig gedrag besluit de commissie Melai dat er onvoldoende gronden zijn om de “Misdrijven tegen de zeden” te schrappen als aparte categorie (cf. boek 2 titel XIV) (Brongersma, 1984, p. 36; Schuijer, 1989; Kool, 1999, pp. 84-97).

    Door politieke wisselingen verschijnt het eindrapport van de commissie Melai pas in 1980. Intussen is de maatschappelijke sfeer echter gewijzigd en de voorstellen oogsten veel kritiek. Volgens Schuijer ligt dit ook aan de bedenkelijke kwaliteit van het rapport. Volgens hem is het uiterst beknopt, maakt het geen gebruik van gedragswetenschappelijke inzichten en wordt een “rammelende logica” gehanteerd (Schuijer, 1989). Omwille van het controversiële en enigszins gedateerde karakter ervan besluit de minister van justitie het advies in te winnen van verscheidene maatschappelijke organisaties. Dit resulteert in een eerste wetsvoorstel dat wordt ingediend in 1985, maar dat sneuvelt al snel. Het publiek reageert verontwaardigd, mede omdat het persbericht dat met het voorstel gepaard gaat zo slordig is opgesteld dat men de indruk krijgt dat seksualiteit met kinderen vanaf twaalf jaar volledig zou worden vrijgelaten. In 1988 wordt besloten om niet over te gaan tot een algemene herziening van de zedelijkheidswetgeving, maar zich te beperken tot het opvullen van een aantal lacunes. In het voorstel dat uiteindelijk goedgekeurd zal worden zijn er enkele belangrijke wijzigingen zoals de invoering van het begrip “seksueel binnendringen”, wat een uitbreiding inhoudt van de strafbaarstelling. Door de sekseneutrale formulering vallen nu ook jongens onder toepassing van de wet, bovendien wordt erkend dat verkrachting ook binnen het huwelijk mogelijk is.

    De wilsonbekwame wordt eveneens beter beschermd. Het grootste probleem blijven de seksuele handelingen met minderjarigen tussen de twaalf en zestien jaar. Het voorstel van de commissie Melai om minderjarigen, indien gewenst, hun eigen seksualiteit te laten exploreren, wordt in het gewijzigde klimaat niet langer aanvaardbaar geacht. Na veel discussie wordt een oplossing gevonden door de invoering van het klachtvereiste voor misdrijven ten opzichte van minderjarigen tussen de twaalf en zestien jaar, uitgezonderd in afhankelijkheidsrelaties. Deze klacht kan door de jongere zelf of door zijn wettelijke vertegenwoordiger worden ingediend, bovendien wordt de termijn waarbinnen dit moet gebeuren verruimd. Dit compromis betekent een gedeeltelijke decriminalisering, was het niet dat de Raad voor de Kinderbescherming eveneens de mogelijkheid wordt gegeven om een klacht in te dienen. Bij ontucht met misbruik van gezag is er geen klachtvereiste. Ondanks de kritiek op de verouderde terminologie blijven de begrippen ontucht en ontuchtige handelingen behouden. De verschillende aanpassingen impliceren weliswaar een vrij grondige herziening van de zedelijkheidswetgeving, doch zonder dat deze gepaard gaat met een maatschappelijke discussie over de taak en de rol van de overheid in het bestrijden van seksueel misbruik. Het wetsvoorstel wordt dan ook regelmatig betiteld als “reparatiewetgeving”. Het voorstel wordt aangenomen en de wet treedt op 1 december 1991 in werking (Schuijer, 1989; Kool, 1999, pp. 97-136).’

    Binnen deze ontwikkelingen moet je nu de ‘COC-petitie zedelijkheidswetgeving’ van 15 januari 1987 zien. Dat was dus temidden van de verschillende opvattingen die met elkaar streden over de juiste wetgeving. In het persbericht hierover staat:

    ‘Het COC heeft op donderdag 15 januari aan de minister van Justitie een voorstel aangeboden over de mogelijkheid tot strafuitsluiting bij seksuele contacten van en met jongeren beneden 16 jaar. Het COC hoopt hiermee de weg te openen naar een aanvaardbare wijziging van het bestaande verbod. Ruim een jaar geleden veroorzaakte een regeringsvoorstel over deze kwestie veel commotie. Verwacht wordt dat de regering zeer binnenkort een gewijzigd wetsontwerp bij de Tweede Kamer zal indienen.

    Het COC heeft dit niet willen afwachten en heeft zelf een voorstel ontworpen. Het is een compromisvoorstel, bedoeld om de ontstane tegenstellingen te overbruggen. Het voorstel komt op het volgende neer. Het verbod op seksuele contacten met jeugdigen blijft in het wetboek van strafrecht staan. Hieraan dient echter te worden toegevoegd dat het verbod in nader omschreven gevallen niet van toepassing is. Daarbij denken wij in het bijzonder aan gevallen waarin de jongere in kwestie het contact zelf zocht, of een actieve rol speelde in het onderhouden ervan of indien er geen sprake is van een groot machtsverschil.

    Voor het voorstel is steun gezocht en gekregen van een groot aantal deskundigen en organisaties met zeer uiteenlopende opvattingen over seks met jeugdigen. Steun is gekregen zowel van vertegenwoordigers van de stroming voor decriminalisering (Brongersma) als van mensen die dit het effectiefst hebben weten tegen te houden (Melai). Dit onderstreept de brede steun voor het voorstel.’

    Belangrijk hieraan is dat het een compromisvoorstel is. Het wil seksueel contact niet in principe volledig vrijgeven, wat ‘Vereniging Martijn’ wel wilde; daarom ook heeft die vereniging deze COC-petitie niet ondertekend. Belangrijk is ook dat de petitie brede steun heeft gekregen uit de verschillende stromingen en dat velen hebben ondertekend. Uit de ondertekening door Bernard Lievegoed kun je op zichzelf niet afleiden of hij voor verregaande strafbaarstelling was of juist niet, dus aan welke kant van het compromis hijzelf zich bevond. Wel dat hij een compromis heeft willen steunen om uit een juridische patstelling te komen. Vandaar dat ik begon met dat het onjuist is wat jij hiervan maakt. Zoals op 28/03/2011 om 22:25:

    ‘Interessanter vind ik dat Bernard Lievegoed (nog een grote meneer voor antroposofen) volgens de Vereniging Martijn een petitie heeft getekend die seks tussen volwassenen en 12- tot 16-jarigen in bepaalde gevallen legitimeert.
    En als je dan (o.a. in de vorige reacties) leest wat in Lievegoeds Zonnehuizen gebeurde (en als je de actualiteiten volgt, nog gebeurt), wordt het ondertekenen van die petitie helemaal bedenkelijk.’

    Hier wek je een suggestie die je met het bovenstaande niet hard kunt maken. Jij haalt bovendien zaken aan die niet in rechtstreeks verband hiermee staan. Met ‘wat in Lievegoeds Zonnehuizen gebeurde’ verwijs je naar een citaat uit het boekje van Bekman uit 2005. Ik heb in mijn reactie aangegeven dat het daar aangehaalde zich afspeelde tien jaar daarvoor, rond 1995. Daarom vroeg ik me in die reactie ook af waarop ‘Anoniem’ doelde:

    ‘Ik herhaal nog maar een keer: Lievegoed ondertekende de petitie in 1987 (op 82-jarige leeftijd) en overleed in 1992, 87-jarig.
    Ten derde zouden de Zonnehuizen “zeker niet onbesproken” zijn geweest “rond het moment van ondertekening”. Ik weet niet waarop hiermee gedoeld wordt.’

    Hiermee kunnen dus niet de gebeurtenissen bedoeld worden die Adriaan Bekman beschreef. Je argument wordt zeker niet sterker als je verschillende insinuerende opmerkingen over Bernard Lievegoed maakt:

    ‘In de antroposofische beweging was hij een soort “godfather” (wat vind ik dit weer toepasselijk ) die aan het hoofd stond van de Lievegoed-clan en zowat op alles wat met antroposofie in Nederland had te maken “zijn licht” liet schijnen.
    Lievegoed was inderdaad op het moment van ondertekening (1987) geen directeur meer van de Zonnehuizen. Die positie had hij al jaren eerder (1954) aan zijn echtgenote, Nelleke Lievegoed-Schatborn, overgelaten. Overigens nog een van die huwelijken dat is voortgekomen uit de relatie tussen mentor en student.’

    Het huwelijk van Bernard Lievegoed met Nel Schatborn voortgekomen uit de relatie tussen mentor en student: hoe kom je daar nu bij? Ik ben benieuwd welke bron je daarvoor hebt. Ik geloof dat je jezelf niet erg bewust bent van het insinuerende karakter van zo’n formulering; ik kan het ook niet goed plaatsen bij je intentie om zo feitelijk mogelijk te werk te gaan.

    Je schrijft verder dat je iets in mijn reactie niet begrijpt. Je hebt het over ‘het toelaten van seks tussen volwassenen en minderjarigen van 12 tot 16 jaar’ en vervolgt dan met:
    ‘Waar jij het vandaan haalt dat dit niet van toepassing is op kinderen in instellingen, is me een raadsel. Vind ik nergens terug. En dan schrijf je over instellingen jeugdzorg: “Daar is het uit den boze”. Elders niet dan?’

    Ik had in mijn reactie geschreven:
    ‘Ten tweede gaat die petitie niet over kinderen onder de 16 jaar (of tussen 12 en 16, zoals ik eerder schreef) in de zorg- en hulpverlening, want dan zou waarschijnlijk niemand hem ondertekend hebben. Daar is het uit den boze, zoals blijkt uit de link naar de Inspectie voor de Volksgezondheid. Daar staat dit:
    “De brochure ‘Het mag niet, het mag nooit: seksuele intimidatie door hulpverleners in de gezondheidszorg’ is gepubliceerd in augustus 2004 (herziene uitgave). In 1998 is er ook een rapport uitgebracht door IGZ met de titel ‘Het mag niet, het mag nooit: seksuele intimidatie door hulpverleners in de gezondheidszorg’.”’

    Ik hoop dat met het voorgaande, en dan vooral de beschouwing van Hilde Tupex, dit al duidelijker is geworden. Maar waarschijnlijk is het niet overbodig om naar voren te halen dat er in de zorg- en hulpverlening hoe dan ook in de relatie tussen hulpverlener en cliënt een afhankelijkheid en kwetsbaarheid bestaat. In de genoemde brochure staat dit heel duidelijk beschreven:

    ‘Seksueel getint gedrag is niet toelaatbaar in de relatie tussen hulpverleners en patiënten en cliënten. Onder geen enkele omstandigheid. Wie hulp zoekt, moet erop kunnen vertrouwen dat de verleende zorg verantwoord en veilig is. (…)
    Het maakt niet uit of patiënten en cliënten toestemmen met seksueel getint gedrag of er zelf op aandringen. Omdat hulpvragers altijd afhankelijk zijn van hulpverleners, is het nooit toegestaan. Ook leeftijd of locatie is niet relevant. Sinds 1991 is het Wetboek van Strafrecht op dit punt uitgebreid. Naast ontucht met minderjarigen en mensen die zijn opgenomen, is nu ook ontucht met volwassen patiënten en cliënten in een niet-klinische setting strafbaar. Hulpverleners moeten hiervan goed doordrongen zijn.’

    Dit is dus anders dan wanneer je je niet in een zorg- of hulpverleningsrelatie bevindt. Ook hierbij moet je je bedenken dat er op dit gebied een ontwikkeling heeft plaatsgevonden. Deze tekst komt uit de herziene versie van de brochure uit 2004; een rapport van de Inspectie van de Gezondheidszorg over hetzelfde onderwerp werd in 1998 uitgebracht. Waarschijnlijk bestonden er vóór die tijd op dit gebied nog niet zulke duidelijke regels, richtlijnen en protocollen.

    Jij schrijft hier verder over:
    ‘Zo’n brochure voor de hulpverlening (Het mag niet, het mag nooit, …) kan je ruimer bekijken, want “het mag niet en het mag nooit” geldt voor meer dan hulpinstellingen, scholen, sportclubs, enz… “Het mag niet” is een maatschappelijke afspraak om te voorkomen dat degenen die er wat seks met kinderen andere ideeën op na houden twee keer nadenken vooraleer ze gaan handelen.’

    Dat is zeker waar, die kun je ruimer bekijken, zeker waar het kinderen betreft. Maar de brochure is in de eerste plaats op de praktijk van de gezondheidszorg gericht en juist daarvoor bestemd. Vandaar mijn opmerking dat seksueel contact met 12 tot 16-jarigen in de zorg- en hulpverlening uit den boze is.

    Ik geloof dat ik nu wel alles heb gehad, behalve de twee vragen van ‘Anoniem’ die je op het einde opnieuw stelde. Die zijn ook het makkelijkst te beantwoorden. Ik hoop trouwens dat het met het voorgaande nu duidelijker is geworden wat ik heb bedoeld; anders hoor of lees ik het nog wel. ‘Wist u van de ondertekening van de bovengenoemde petitie door Lievegoed?’ Nee, ik had er nog nooit van gehoord en ben het hier voor het eerst tegengekomen. Ik heb me moeten inlezen om precies te begrijpen waarover het ging en daar heb ik een heleboel van opgestoken. Het bovenstaande is vrucht daarvan; daarvoor dank.

    ‘U bent ook redacteur van Antroposana en de NVAZ. Was het misschien niet beter geweest om halt te roepen toen een van uw auteurs ouders opriep om in Engeland de kinderziekte mazelen op te doen?’

    Dit is weer een heel ander onderwerp en heeft volgens mij niets met het voorgaande te maken. Ik ben een jaar geleden toegetreden tot de hoofdredactie van Antroposana. Als ik het wel heb is het bewuste artikel uit 2008, dus van twee jaar vóór mijn tijd.

  37. 10/04/2011 at 10:54 am

    Op de blog van Vereniging Martijn vond ik een citaat van iemand die zich n.a.v. die COC-petitie die Bernard Lievegoed tekende ergert aan de pedofilielobby.

    Citaat uit 1987 van dr. W. Wolters (psycholoog):

    (…) Mij gaat het erom dat je een grens moet blijven trekken. Het COC wil nu als compromis de grens van zestien jaar in het strafrecht handhaven maar een uitzondering maken voor jongeren tussen de 12 en 16 die zo’n contact actief en vrijwillig aangaan. Dat is in feite een legalisering.(…)

    Uit: Ik erger me aan dat geromantiseerde beeld dat door de pedofilie-lobby wordt opgehangen’ – Psycholoog dr. W. Wolters vindt seks vrijlaten boven de twaalf funest > door Igor Cornelissen; Vrij Nederland, jaargang 48; 7 februari 1987

    http://www.martijn.org/blog/?p=4801

  38. anoniem
    10/04/2011 at 1:45 pm

    @ Gastkemper

    Bedankt voor de reactie,

    Het gesprek met Lievegoed was in de jaren tachtig. Ik heb toen ook een aantal gesprekken gehad met Leendert Mees, boven academie de Wervel (antroposofische kunstacademie). Ik kende Mees via Tonny Bakhoven. http://www.rtvutrecht.nl/nieuws/164097 Zij woonde een straat verderop en was huisarts en arts in de ter ziele gegane antroposofische instelling de Maretak.

    De vooruitstrevendheid die u benoemt in de opvattingen van Lievegoed (goedkeuren sex met kinderen onder bepaalde voorwaarden) vind ik zorgelijk. Zeker nu duidelijk is dat in de antroposofische Zonnehuizen van Lievegoed en zijn latere opvolgers vele jaren misbruik heeft plaatsgevonden. http://forum.fok.nl/topic/1423188
    U spreekt uw bewondering uit over de directie van de Zonnehuizen. Zij zijn volstrekt open en legden alles zoveel mogelijk boven tafel zonder iets onder de pet te houden, aldus uw reactie aan mij.

    Gastkemper!in een instelling waar de directie de kunst van openheid en transparant zijn beheerst, en waar zaken bespreekbaar zijn, zullen genoemde misbruikdelicten minder vaak voorkomen. Er was nu juist jarenlang een sluier gehandhaafd in de Zonnehuizen en zo konden de onacceptabele praktijken blijven bestaan. Praktijken die domweg gaan over het sekueel uit elkaar trekken van een zeer kwetsbare groep kinderen (vaak uit huis geplaatst) door volwassen zorgaanbieders.
    Ook deelt u veren uit aan de gerechtelijke macht over hoe de rechter een ontluisterende misbruikzaak van de Zonnehuizen heeft behandeld. Ze kunnen wel wat stimulans gebruiken voor de komende te behandelen misbruikzaken. Maar of men deze manier van kriebelen waardeert is maar de vraag.

    Wel vreemd dat u de verkrachting in de antroposofische instelling Christophorus over het hoofd ziet? Dat gebeurt wat te vaak. Zo ook, vertelde u op uw site, dat de instelling Daidalos geen antroposofische iniatief kan zijn. http://antroposofieindepers.blogspot.com/2008/06/afrader.html
    Het lijkt mij heel sterk, Gastkemper, dat u als hoofdredactie en woordvoerder van de NVAZ (Nederlandse Vereniging van Antroposofische Zorgaanbieders) de verantwoordelijke antroposofische zorgaanbieders niet kende. Daidalos zat vol met zorgaanbiedende antroposofen en wisselde veelvuldig patienten uit met andere antroposofische zorginstellingen. http://www.eenvandaag.nl/index.php?module=PX_Story&func=view&cid=2&sid=29959&nav=29959,0#

    Ook spreekt u veelvuldig over de antroposofische instellingen en hun elite-artsen. Zoals over de antroposofische arts dr. Robert Gorter. Bewuste dr. Robert Gorter is nu door de Duitse justitie achterover getrokken voor diverse feiten. http://www.skepsis.nl/blog/2011/04/robert-gorter-en-de-dood-van-generaal-abo-zeid/ Of is hij nu in eens ook geen antroposofische arts meer?

    De zotte en zeer gevaarlijke oproep aan ouders van schoolgaande kinderen, om met vakantie te gaan naar Engeland om daar de zeer besmettelijke kinderziekte de mazelen op te doen, http://weblog.steinerscholen.com/2011/03/23/mazelen/ staat nog steeds op de site van uw opdrachtgever. http://www.antroposana.nl/index.php?pag=http://www.antroposana.nl/info/4.4_mazelen.php?admin=1

    Ik ga ervan uit, dat de Inspectie van de Volksgezondheid op deze oproep aanslaat en zo een uitbraak van de mazelen onder kinderen kan minimaliseren.

    U zou uw verantwoordelijkheid hier zelf ook kunnen oppakken, als oud-zorgaanbieder en redacteur.

    Vriendelijke groeten,

  39. 27/04/2011 at 11:08 am

    @anoniem (10/04/2011 om 13:45)

    Ik begin de indruk te krijgen dat men met jou niet in discussie wil gaan uit angst dat er dan te veel onder de pet vandaan komt.

    Mijn vermoeden dat pedofilie binnen de antroposofische beweging oogluikend wordt toegelaten wordt hierdoor nog versterkt. Ook door de mails die ik krijg waaruit blijkt dat steinerschoolleraren die zich aan leerlingen hebben vergrepen en waarover geklaagd is nog altijd voor de klas staan. Weliswaar in een andere school, maar dat lost weinig op, denk ik.

    Wat misschien nog vermeldenswaard is, is dat de hierboven door Pieter Witvliet verdedigde Daan van Bemmelen nog op de Zonnehuizen van Lievegoed heeft gewoond. Dat is toch wel bijzonder, niet? De van pedofilie betichtte oprichter van de vrijeschool die resideert bij de oprichter van de Zonnehuizen, die op zijn beurt dan weer een petitie tekent om seks met minderjarigen toe te staan.

    Maar er is ten minste één antroposoof die zich afzet tegen pedofilie. Zo las ik op site van de Vereniging Martijn dat Maud Kips, Hugo Verbrughs ‘maatje’ aan de unief, in 1997 (de Zonnehuizen waren toen net weer in opspraak)scherp zou hebben uitgehaald naar pedofilie.

    (…) Wat me vooral opviel was een zinnetje waaruit bleek dat ze [Kips] in beginsel elk sexcontact voor een kind schadelijk vindt.

    bron: ‘Voordracht ‘Pedofilie en seksueel kindermisbruik’ door mr Maud Kips’ door Wijnand Sengers; Voor de werkgroep pedofilie Pauluskerk; 3 december 1997(…)

    http://www.martijn.org/page.php?id=1171997

    Nu ben ik wel benieuwd wat die Maud Kips ervan vindt dat Bernard Lievegoed die petititie voor liberalisering van seks tussen volwassenen en minderjarigen heeft getekend?

    Als het om antroposofische boegbeelden gaat, blijkt er vaak plotseling een andere manier van denken over pedofilie tevoorschijn te komen.

    Of zou zij net zoals Michel Gastkemper een heel verhaal ontspinnen zonder zich eigenlijk uit te spreken over of het nu aan te bevelen is om seks tussen volwassenen en minderjarigen (12-16j) te liberaliseren?

    Doet me overigens een beetje denken aan Lieven Debrouwere. Die wekte aanvankelijk ook de indruk geen probleem te hebben met relaties tussen leraar en leerling.

    Wat me echter in dit draadje bijzonder opvalt, is dat geen enkele antroposoof of verdediger van de antroposofische boegbeelden ook maar enig teken van medeleven betoont met de slachtoffers van misbruik die aan deze discussie deelnemen of erin ter sprake komen.

    Een totaal ontbreken van empathie.

  40. anoniem
    27/04/2011 at 8:28 pm

    @ Ramon en Gastkemper

    Het zou wat naïef zijn te denken dat wanneer je het gesprek mijdt of er voor weggaat de feiten onder de pet zullen blijven. Naast steinerscholen.com zijn er meer instanties waar slachtoffers/benadeelden zich melden. Deze stroom houd je niet tegen door de kop in het zand te steken. Het zit in de tijd en de tijdgeest dat wat verborgen is zichtbaar wordt.

    Gastkemper lijkt mij niet de man die communicatie uit de weg gaat. Dat heeft met passie van doen, denk ik.
    Juist de dialoog en de communicatie zijn prima instrumenten om verder misbruik en misstanden te stoppen en een gezonde cultuur te scheppen met daarin gezonde normen en waarden, waarin kinderen en volwassenen veilig kunnen zijn.

    Het ontbreken aan medeleven en compassie is inderdaad tekenend, maar ergens ook begrijpelijk. Wanneer men compassie en medeleven zou toelaten in zichzelf en naar de slachtoffers toe zou dit tevens het einde van ontkennen inhouden van de in dit artikel benoemde feiten. Wanneer men star en dogmatisch in de leer is, kan dit een uiterst zware opgave zijn. Maar zeker geen ondoenlijke.

  41. 22/05/2011 at 11:52 pm

    Tijdens een discussie over mishandeling (LinkedIn, Vrije School Alumni – Handelen vanuit de antroposofie? Wat is dat dan?) kwam een van de discussiepartners vertellen dat ze precies had ervaren als wat de oud-leerling die ik aan het begin van mijn boek aan het woord laat. Het gaat over dit citaat uit ‘Focus op de steinerschool’:

    ‘…Ik leefde in een wereld van elfen, kabouters en trollen, uitgebeeld op kleurrijke tafels en schoolborden. Met twee bevlogen ouders die beiden werkzaam waren in de steinerschool en de bijhorende cultuur volledig omarmden, zou ik groot gaan worden…Aan de ene kant waren daar de lieve meesters en juffen, aan de andere kant de onbekwame, labiele. Het kon gebeuren dat de dag begon met een prachtig verteld verhaal, om een uur later aan de oren door de klas te worden gesleurd…’

    Ze vertelde dat ze van haar ervaring een filmpje gemaakt had. Ik vind het bijzonder.

    http://www.youtube.com/watch?v=0xarTW1-Dsc

    Een beeld zegt soms meer dan 1000 woorden.

    Toegevoegd 23/05/11: Voor alle duidelijkheid moet erbij worden vermeld dat bovenstaand filmpje betrekking heeft op een heilpedagogisch instituut. De ervaring van de maakster m.b.t. de steinerschool wordt o.a. weergegeven door de tekst op deze site: http://www.novoslovo.com/Art/Introspection/Anne_Marie_Aldershof.html

  42. 04/11/2011 at 2:33 pm

    LS…

    Ben blij om al deze reacties… Heb mijn eigen teksten nog eens nagelezen (HAHA) Dank zei de heer Witvloed die blijkbaar nog steeds lijdt onder de ziekte: Antroposofie. Mag er van hem niet om lachen maar ik vind het wel lollig. Het leven gaat tenslotte door. Mijn leven althans en wat is het heerlijk om lekker ongenuanceerd je hart te luchten over alles wat krom is. In mijn optie althans.

  43. 05/11/2011 at 3:19 pm

    Dag CLC,

    Wat bijzonder is, en dat kaart ik al enkele jaren aan, is dat Pieter HA Witvliet dadelijk in de verdediging trekt ten voordele van enkele bobo’s binnen de antroposofische beweging en slachtoffers probeert weg te zetten als ongeloofwaardig, dus bij voorbaat niet wil erkennen dat het slachtoffer de waarheid spreekt.

    Dit is op zich zeer bevreemdend, want Pieter HA Witvliet weet toch niet wat zich heeft afgespeeld? Dat weten alleen slachtoffer en dader, en eventueel ook degenen die erbij waren. Daar de heer Witvliet heeft samengewerkt met Daan van Bemmelen behoort dit uiteraard tot de mogelijkheden.

    Ik kan mij moeilijk voorstellen dat iemand zijn oud-leraar gewoon voor de lol gaat beschuldigen als pedofiele homoseksueel.

    Nog een detail: Van Bemmelen is verbonden geweest aan Bernard Lievegoeds Zonnehuis (Lievegoed tekende een petitie ter versoepeling van de wetgeving op seks tussen volwassenen en minderjarigen).

    (…) In de jaren 1934-1938 woont de familie van Bemmelen, waar intussen een dochter Beatrijs en twee zonen Martin en Christof geboren zijn, in Zeist op het terrein van het heilpedagogische instituut ‘Het Zonnehuis’, opgericht door Bernard Lievegoed. (…)

    Van Bemmelen zou een echte kindervriend zijn geweest, wat toch een beetje een dubbel gevoel geeft.

    (…) Na de Tweede Wereldoorlog werkt hij opnieuw als klassenleraar en vakleerkracht in Den Haag. De kleine kinderen hielden van hem en hingen als druiven aan hem terwijl hij door de gangen liep. Discipline was niet zijn kracht, maar veel oud-leerlingen kijken met dankbaarheid op zijn kunstzinnige impulsen en grote menselijkheid alsook op de van hem ontvangen culturele vorming terug.(…)

    http://www.antroposofie.nl/antroposofie/biografieen/ms/bemmelen

    Het is maar hoe je het uitlegt.

  44. Caesar Lion Cachet
    06/11/2011 at 11:03 am

    Ramon…

    Wat mij bij pedofielen opvalt is onder andere hun totale gebrek aan zelfkritiek en hun onuitstaanbare superieuriteitsgevoel. Ook hun zogenaamde door god geinspireerde diepzinnige, intellectuele en kunstzinnige ubermenschen gedoe stuit mij tot aan de dag van vandaag tegen de borst. En dan heb ik het in het bijzonder over de Antroposofen. De Christusfiguur en Paul de Leeuw vallen weer onder een andere kategorie maar hebben een ding gemeen in hun uitspraken: Laat de kinderkens tot mij komen ! Mijn onuitwisbare ervaring met Daan van Bemmelen heeft inderdaad mijn pen gescherpt en mij zeer allert gemaakt voor pedo s en andere schadelijke en onsmakelijke lieden in onze samenleving. Van hoog tot laag ! Ik heb daar een hoge prijs voor moeten betalen maar heb daar geen seconde spijt van gehad. Ik heb trouwens veel respect voor jou moed om deze toestanden aan de kaak te stellen. Trouwens, in mijn tijd gaf Daan al geen les meer maar liep regelmatig hijgend door de gangen van de school te struinen. Op zoek naar ?! (HAHAHA) Een ding heb ik geleerd: Een dag zonder lach is een dag niet geleefd…

  45. 07/11/2011 at 10:21 am

    Er moet een bepaald mechanisme zijn dat maakt dat mensen menen zich alles te kunnen veroorloven. Dat die mensen zich dan ook nog als een soort uitverkoreren of heilsprofeten gaan profileren, is helemaal onbegrijpelijk.

    En een übermensch, iemand die boven de mens staat, lijkt mij geen mens meer. Antroposofen spreken trouwens ook graag van ‘hoger’ en ‘lager ik’ als het over de mens gaat.

    Zo’n mensen in een positie als die waarin een Van Bemmelen verkeerde, kunnen zich binnen de antroposofische beweging heel wat veroorloven. Zeker die generatie die nog persoonlijk in contact is geweest Rudolf Steiner. Alsof ze waren aangeraakt door de Goddelijke Drievuldigheid. 🙂

  46. 07/11/2011 at 11:22 am

    Amen…

    Hoe vaker ik op deze site kom hoe meer ik herken. Mijn schrijfsels zijn wel losse flodders maar zo gaat dat met herinneringen waar je voor een deel niet meer aan herinnerd wilt worden. Ik heb the story of my life op papier gezet en denk dat ik mijn schooltijd op de Vrije School in Den Haag nog eens kritisch zal redigeren. Met naam en toenaam ! De schaamte voorbij…

  47. 08/11/2011 at 1:42 pm

    Doet me plezier dat je zaken herkent. Is toch weer een bevestiging van iemand die er middenin heeft gezeten.

    Mocht ik iets voor je kunnen betekenen in het redigeren van je verhaal of het te helpen duiden, kan je contact met me opnemen via het mailformulier (rechter menubalk).

    Als je hier ooit een stukje over VS Den Haag wil publiceren: meer dan welkom. 🙂

    Wel tekenend dat Witvliet eerst over jou gaat zitten praten, meer bepaald je in diskrediet wil brengen, en nu je hier bent hij niets van zich laat horen. Praten over iemand is voor hem ok. Praten met blijkbaar niet.

    En Gastkemper, een andere verdediger van de antroposofische zaak, komt ook alleen maar als een of andere antroposofische figuur in een verkeerd daglicht komt te staan. Slachtoffers heeft ook hij geen oren naar.

    Je kan je afvragen hoeveel van die antroposofen er eigenlijk boter op hun hoofd hebben. Nu ja, als jij het hebt over redigeren met naam en toenaam hoef ik het je niet te vertellen.

  48. 20/02/2012 at 11:53 am

    @Pieter Witvliet

    Ik zou alsnog willen reageren op je onterechte aantijging dat ik zou ‘toelaten dat een dode ongefundeerd wordt nagetrapt’.

    Je schreef op 17 maart 2011 het volgende:

    (…) Ik riep je op iets te doen: en verweet je dat je niets doet en de beschuldigingen laat (be)staan.
    Je antwoordde hoopvol: “Het is niet omdat ik publiek niet ingrijp dat ik niets doe. “
    We zijn nu ruim 2 maanden verder: is er al nieuws?(..)

    Ik antwoordde: (…) Er is veel nieuws. Maar er wordt in alle discretie gewerkt. We moeten en mogen niet alles publiceren.(…)

    Je beweert later in maart 2011 n.a.v. het getuigenis van C.L.Cachet contact te hebben gehad met familie van Van Bemmelen, Vrije school Den Haag, , Vrije Opvoedkunst en Van Bemmelens biograaf  en niets te hebben opgevangen, ook niet over vroegere ervaringen. Waarbij je vermeldt: ‘Het lijkt onwaarschijnlijk, maar als mij al iets ter ore kwam, was het via de media.’

    Op 9 februari j.l. vroeg ik je via mail om de contactgegevens van de biograaf en/of familieleden van Daan Van Bemmelen. Dit om, op jouw aangeven, uit te klaren hoe het nu zit met Van Bemmelens voorliefde voor kinderen.

    Op 19 februari had ik nog altijd geen antwoord ontvangen en herhaalde ik mijn vraag, weer zonder gevolg. Ik vroeg je om me te laten weten of je bereid bent om mee te werken aan het naar boven brengen van de waarheid of dat je liever niet hebt dat ik contact leg met de personen (familieleden en biograaf) die jij eerder ook zou hebben gecontacteerd m.b.t. deze onaangename zaak.

    Omdat ik geen reactie ontvang (ondanks bevestiging dat mijn mails zijn ontvangen), ga ik ervan uit dat jij liever niet hebt dat er gezocht wordt naar wat achter die verhalen rond Van Bemmelen schuilgaat.

    Zoals je zult kunnen zien heeft C.L. Cachet zijn verhaal nogmaals bevestigd.

    Daan van Bemmelen is overigens maar een minor issue in het artikel om weer te geven hoe met misbruik wordt omgegaan. En daar gaat het stuk over: misbruik en hoe dat wordt weggemoffeld. Doordat jij mij verweet om niet genoeg nazoekwerk te doen, wil ik er nu wel werk van maken. Maar je bent niet echt behulpzaam.

    Mijn idee waarom niet? Je hebt nu een aantal betrokkenen gehoord en je bent erachter gekomen dat het beter is niet te veel ruchtbaarheid meer te geven aan deze zaak. Ondertussen komt Vrije School Den Haag wel meer en meer in beeld.

    http://www.youtube.com/watch?v=2dgUB_Sys3w

    In the Quest for the Holy Grail

  49. 30/09/2012 at 10:25 am

    In navolging van Duitsland heeft het antroposofische kerkgenootschap De Christengemeenschap ook voor Vlaanderen en Nederland een commissie seksueel misbruik ingesteld.

    Slachtoffers van seksueel misbruik door antroposofische priesters of andere medewerkers binnen de organisatie kunnen zich melden bij de secretariaatsmedewerker van De Cristengemeenschap.

    Op de website van De Christengemeenschap staat volgende boodschap.

    Vertrouwenscommissie seksueel misbruik

    De vertrouwenscommissie heeft tot doel een aanspreekpunt te vormen voor (eventuele) gevallen van seksueel misbruik door geestelijken en voormalige geestelijken van De Christengemeenschap in Nederland en Vlaanderen. Op basis van gesprekken met het slachtoffer en (indien mogelijk) de dader, komt zij tot een beoordeling van het gebeuren. Zij kan de slachtoffers van het misbruik desgewenst adviseren over mogelijke vormen van hulpverlening. De commissie rapporteert haar bevindingen aan de bewindsdrager en de voorzitter van het Landelijk Bestuur. Deze zijn verantwoordelijk voor, indien nodig, het nemen van passende maatregelen m.b.t. het slachtoffer en de dader.

    De vertrouwenscommissie is ingesteld als een zelfstandig onderdeel van De Christengemeenschap. Dat wil zeggen dat de commissie geheel onafhankelijk haar taak kan uitvoeren. De commissie heeft haar taak en werkwijze in een reglement en een handelingsprotocol vastgelegd. Het reglement en het protocol kunt u als pdf documenten downloaden. Beide documenten zijn ook bij het Landelijk secretariaat in Den Haag op te vragen.

    Met de vertrouwenscommissie kan contact worden opgenomen via het Landelijk secretariaat in Den Haag. De secretariaatsmedewerker noteert alleen de contactgegevens van de persoon die zich meldt en geeft deze direct door aan de vertrouwenscommissie. Binnen een week neemt de commissie contact op met de betreffende persoon. De persoon die contact zoekt met de commissie kan overigens ook een ander zijn dan het slachtoffer of de benadeelde. Bijvoorbeeld zijn of haar partner of een bezorgd gemeentelid. Het contact leggen kan ook door een brief te sturen aan het Landelijk secretariaat, t.a.v. de vertrouwenscommissie. Deze wordt dan ongeopend doorgestuurd naar de commissie.

    http://www.christengemeenschap.nl/algemeen/organisatie/

    In het handelingsprotocol http://www.christengemeenschap.nl/wp-content/uploads/PROTOCOL.pdf staan de contactgegevens van de vertrouwenscommissie.

    De vertrouwenscommissie is bereikbaar via het Landelijk Secretariaat van het Kerkgenootschap De Christengemeenschap, beweging tot religieuze vernieuwing,
    Groot Hertoginnelaan 4
    2517 EG Den Haag
    Tel: 070 – 345 15 06
    e-mail: secretariaat@christengemeenschap.nl

    Er staat niet aangegeven bij wie slachtoffers terechtkomen wanneer ze contact opnemen met het secretariaat. Een slachtoffer dat een melding wil doen, loopt zo het risico de dader aan de lijn te krijgen.

  50. 05/11/2012 at 2:02 pm

    Het Schotse dagblad Daily Record and Sunday Mail meldt dat de steinerschool van Glasgow een meermaals veroordeelde pedofiel in dienst had als muziekleraar, ondanks dat die had geweigerd om gegevens over zichzelf te verstrekken. Zo weigerde hij een Disclosure Scotland check, een procedure voor werkgevers om na te gaan of een (kandidaat) werknemer geen strafblad heeft of ontucht heeft gepleegd met kinderen. De muziekleraar zijn weigering op zich is al verdacht en had de school tot nadenken moeten stemmen..

    (…) Shock as it emerges serial sex offender was employed by private school to teach music to kids

    By Grant McCabe – 04/11/2012

    A PRIVATE school hired a serial sex offender to teach music to primary pupils.

    The Steiner School, in Glasgow, employed Steve Birch, who had two previous convictions for indecency against young boys.

    The 53-year-old predator later refused a check that would have unearthed his past – but was allowed to remain there for another four years.(…)

    http://www.dailyrecord.co.uk/news/scottish-news/serial-sex-offender-was-employed-by-private-1416155

  51. 25/11/2012 at 6:34 pm

    De Duitse krant Süddeutsche Zeitung meldt dat een steiner/vrijeschoolleraar in voorarrest zit op verdenking van zwaar seksueel misbruik van meerdere leerlingen.

    De leraar is een week nadat de feiten bekend werden door de school geschorst. De school wist al meerdere maanden van het misbruik, maar leerlingen, ouders en schoolleiding sloten naar buiten toe de rangen. Tot de zender Bayerische Rundfunk de feiten bekendmaakte en de naam van de school noemde. Pas dan kwam de school met een verklaring.

    (…) In der Schule bekannt war seit Sommer dieses Jahres zumindest ein Fall. Bislang hielten jedoch Schüler, Eltern und Schulleitung gegenüber der Öffentlichkeit dicht.(…)

    Schwerer Verdacht, Süddeutsche Zeitung 24/11/2012 http://www.sueddeutsche.de/S5238P/986188/Schwerer-Verdacht.html

  52. Sander
    14/11/2013 at 11:05 pm

    Begin jaren tachtig ben ik op de Vrije School in Den Haag terecht gekomen. De thuissituatie liet het niet toe dat ik nog langer bij mijn moeder en haar toenmalige vriend bleef wonen waardoor ik op mijn 15e uit huis ging en van Amsterdam naar Den Haag verhuisde. Ik kwam daar op de Vrije School aan de Waalsdorperweg terecht. Ik werd bij pleegouders ondergebracht, bij de familie Laffree en heb daar bijna drie jaar gewoond. In die jaren ben ik erachter gekomen, aan den lijve ondervonden, dat hij een homofiele pedofiel was. Hij speelde dit heel slim, dreef een wig tussen mijn ouders en mij, een relatie die al heel broos was, waardoor ik geheel alleen kwam te staan, hij gemakkelijk misbruik kon maken en ik geen kant op kon.

    Maar dit is niet het ergste. In de tijd voordat ik bij hen in huis woonde, stond de familie Laffree als pleeggezin geregistreerd bij de Vrije School, het Nederlands Lyceum en het Ministerie van Buitenlandse Zaken. Een zoon van een diplomaat, leerling van het Nederlands Lyceum, werd bij Laffree in huis geplaatst. Ook toen kon hij zijn handen niet thuis houden. De ouders van deze jongen hebben toen ze erachter kwamen aan de bel getrokken. Hij is daar weggehaald en Laffree is van de lijst op het Nederlands en BuZa gehaald. De Vrije School, ook op de hoogte gebracht van hetgeen gebeurd was, besloot Laffree gewoon te blijven aanbevelen als pleeggezin. Hierdoor kwam ik er terecht.

    Mijn schoolperiode op de Vrije School was niet de meest florissante, de situatie thuis en bij Laffree hadden zo hun invloed. Er is toen meermalen in de lerarenvergadering besproken of er wellicht weer wat aan de hand zou zijn bij Laffree, maar telkens besloot men in al haar wijsheid dat het beter was maar niets te doen.

    Dit is wat ik het ergste vind aan deze hele geschiedenis. Laffree is een zieke vieze man. Maar een school zou een veilige plaats voor een kind moeten zijn. En dat een school dan, willens en wetens een kind bij zo iemand in huis zet en vervolgens als men merkt dat het niet goed gaat, niets doet, daar kan ik niet bij.

    In de vele reacties onder dit artikel staat ook de reactie van de heer Witvliet. Hij maakt zich boos dat een dode wordt nagetrapt. Ik vind dat een trap in het gezicht van de slachtoffers. Ja, er wordt ongenuanceerd gesproken over de daders, dat had al veel eerder moeten gebeuren. Zij hebben hun slachtoffers beschadigd voor het leven. De dode voelt niets meer van die beschuldigingen, wij wel van het misbruik. En ja, vals beschuldigd worden slaat diepe wonden, jaren misbruikt worden in een situatie waarin je alleen en kwetsbaar bent slaat nog diepere wonden. Dat kan ik helaas uit ervaring vertellen.

  53. Ramon De Jonghe
    15/11/2013 at 11:15 am

    Dag Sander,

    Bedankt voor je moedige getuigenis. Ik kan me voorstellen dat het niet evident is om dit te delen, maar ik ben er zeker van dat mensen die iets gelijkaardigs hebben meegemaakt (of meemaken) en die je getuigenis lezen, minder alleen komen te staan. Het geeft een herkenningspunt. Ik kom soms slachtoffers tegen die menen dat het alleen en hen is overkomen en daardoor niet goed durven praten. Wanneer ze merken dat er lotgenoten zijn, is dat vaak een stap naar erover praten.

    Het binnen antroposofische instanties oogluikend toelaten van wantoestanden stuit mij ook verschrikkelijk tegen de borst. Alsof men niet aan de ‘grote’ antroposofen durft te raken.

    Met vriendelijke groet,
    Ramon

  54. Ramon De Jonghe
    19/11/2013 at 11:17 am

    Blijkbaar is de boodschap dat slachtoffers een trap in het gezicht krijgen niet goed aangekomen en wordt nog een keer in het gezicht getrapt.

    Pieter HA Witvliet trekt niet alleen de getuigenis van Sander in twijfel, maar ook zijn bestaan. Witvliet heeft daarvoor op zijn lasterblog zelfs een blogbericht geschreven waarin hij zich rechtstreeks tot Sander richt.

    Waarom niet hier in gesprek gaan?

    Maar goed, hier volgt Witvliets benadering van slachtoffers.

    (…) Ook al is de dode de dader, het mee– en inleven, het medelijden wellicht, de zorg en wat voor woorden nog meer van toepassing zijn: ze dienen alle uit te gaan naar het slachtoffer.
    Dat gaan ze bij mij ook, ALS ik weet dat ik met een werkelijk slachtoffer te maken heb.
    Wanneer ben je een slachtoffer. ALS je je zo voelt! Of ?

    (…) En ALS ik je serieus wil nemen – en dat zou ik graag doen uit het basale gevoel en streven dat mensen elkaar serieus behoren te nemen, stuit ik toch altijd op het probleem van ‘het internet’.
    Mag ik mijn ogen sluiten voor het feit dat je misschien helemaal niet bestaat; dat je helemaal geen slachtoffer bent. Mag het feit dat je op een dubieuze weblog verschijnt waar het gaat om de objectiviteit wat Steiner, de antroposofie en de vrijescholen betreft, mij niet doen twijfelen?

    (…) Het is zelfs niet uitgesloten dat de Jonghe/Verachtert dit bericht zelf of via via in het leven heeft geroepen.

    (…) Is het verschijnen op deze ‘schotblog’ een laatste strohalm? Wat heb je eerder ondernomen om recht gedaan te worden. Bestaat er niet zo iets als een commissie Deetman waar je terecht kunt. Er moeten toch objectieve derden zijn die jou kunnen helpen? Heb je gesproken met de vertrouwensgroep van de vrijeschool Den Haag?
    Om het volmondig voor je op te nemen, zullen die twijfels voor mij in zekerheden moeten zijn omgekeerd.
    (…) (Ik bied je mijn oprechte excuses aan wanneer mijn twijfel ongegrond blijkt te zijn)

    Pieter HA Witvliet

    http://www.scribd.com/doc/185368954/Pieter-HA-Witvliet-trapt-slachtoffer-in-het-gezicht

  55. Sander
    19/11/2013 at 9:34 pm

    Beste Ramon,

    Dank voor de tip dat de heer Witvliet mij op zijn blog in diskrediet probeert te brengen. Blijkbaar heeft de heer Witvliet wel een grote mond, maar durft hij mij dat niet recht in mijn “gezicht” te schrijven, dus in een reactie op mijn stuk. Ik reageer op zijn stuk in dit blog omdat ik op geen enkele wijze met zijn blog geassocieerd wil worden.

    Geachte heer Witvliet,
    U zult inderdaad nooit weten of ik echt besta of niet, net zo goed als ik nooit zal weten of u echt bestaat of niet, of een (latente) pedofiel bent of niet.

    Als u denkt dat ik het over billenkoek heb, kijk eens in het woordenboek en zoek de woorden pedofiel en kindermishandeling op. Wellicht wordt e.e.a. u dan duidelijk. Om een voorbeeld te geven, ik werd ’s ochtends wakker omdat de heer Laffree aan mijn pik zat te zuigen (expliciet genoeg?).

    Het gaat mij er niet om mijn recht te halen en ik meng mij ook niet in de discussie over het onderwijs op de Vrije School (hoewel ik daar ook een mening over heb: ik vind het slecht onderwijs dat onder mooie bewoordingen kinderen berooft van de broodnodige voorbereiding op de maatschappij.) Ik hoef niet naar een commissie Deetman en zeker niet naar een vertrouwensgroep van een school die bewust kinderen in een onveilige situatie plaatst en daar niets aan doet als men merkt dat het mis is. Ik kwam toevallig op het blog en was blij te merken dat ik niet de enige ben die zijn bezwaren heeft tegen dit soort onderwijs en zag tot mijn verbazing dat er meer mensen zijn met soortgelijke ervaring op de Vrije School. Daar heb ik op gereageerd. Niet om voor mezelf iets te bereiken, maar wellicht om aan lotgenoten te laten zien dat ze niet alleen zijn en aan ouders die op zoek zijn naar een school om hen een volledig beeld te geven hoe de school omgaat met dit soort zaken.

    Ik heb vervolgens uw reactie eruit gelicht omdat het mij tegen de borst stuitte dat u denkt de melders in twijfel te kunnen trekken en bij voorbaat de dader het voordeel van de twijfel gunt. U kent de schrijver niet, misschien is het nep, misschien niet, maar u trekt wel uw conclusies terwijl u niet op de hoogte bent van de feiten. Dit is overigens een algemeen probleem en de reden waarom heel veel mensen terughoudend zijn in het doen van aangifte bij verkrachtingszaken. Jij moet bewijzen dat je verkracht bent, tot die tijd heeft de dader het voordeel van de twijfel. Bij verkrachtingszaken worden tegenwoordig de slachtoffers sneller serieus genomen, gezien uw reactie in dit soort situaties blijkbaar dus niet.

    Dus nogmaals, u zult niet weten of ik echt besta en of ik dit echt heb meegemaakt. En eerlijk gezegd kan me dat helemaal niets schelen. Er zullen altijd mensen als u zijn en die zijn het verder niet waard energie aan te verspillen. Ik heb vertelt wat mij is overkomen en als dat iemand helpt heb ik voor mij mijn doel bereikt.

  56. anoniem
    21/11/2013 at 9:32 pm

    Beste Sander dank voor jou reactie!
    Zelf ben ik jarenlang mishandeld en gepsychiatriseerd door antroposofen.
    Je bent een voorbeeld voor anderen door zo moedig zonder schroom expliciet te zijn over wat jou is aangedaan.

    Misbruik kan jaren doorgaan zonder dat er een haan naar kraait, zelf als dit geweten is door eerdere meldingen. Zou jij je verhaal naast andere melders bij Sektesignaal willen neerleggen? Om zo ook anderen te steunen. Ik heb zeer goede ervaringen met deze instantie.

    Je was zeker niet de enige, zwijgen is zilver SPREKEN is goud.

  57. pieter ha witvliet
    22/11/2013 at 12:04 am

    Beste Sander,

    Ramon vraagt zich af waarom ik hier niet in gesprek ga..
    Om de simpele reden dat mijn reacties niet worden toegelaten. Dat was in ieder geval in het verleden zo en ik heb mijn pogingen gestaakt. Dat is ook de reden waarom ik hier niet op je vorige reactie heb geantwoord.
    En ik geef je ook nu hier geen antwoord, maar op mijn eigen blog: ik wil zonder de kans op moderaties kunnen zeggen wat ik wil.

  58. anoniem
    23/11/2013 at 11:06 pm

    Opmerkelijk toch dat de heer Witvliet weer probeert iemand te verleiden op zijn armoedige laster blog te komen om daar te reageren.
    Dat deed de heer Witvliet eerder ook bij mij.

    Uw reactie staat toch echt boven de mijne geplaatst, dus maar niet jammeren.

    Wel opvallend dat u het voor uw P vrienden opneemt, waarom eigenlijk Wintvliet?
    U heeft toch ook met hen samengewerkt? of juist daarom?

  59. pieter ha witvliet
    24/11/2013 at 11:43 am

    Beste anoniem,
    Ik zeg overduidelijk dat ik de handelwijze van ex-collega’s, zoals ze hier verwoord worden – hartgrondig afwijs – ik neem het dus voor het slachtoffer op – wanneer hun verhalen waar zijn. Ik mag mijn twijfels hebben – ik heb daarvoor ook redenen gegeven. En ik heb meteen bij mijn twijfel nadrukkelijk mijn excuses aangeboden wanneer mijn twijfel onterecht is.
    U loopt met uw vooroordelen wat te hard: collega’s zijn niet per definitie ‘vrienden’.
    Maar zelfs als het vrienden waren – dan nog zou ik hun handelwijze in deze – er vanuitgaand dat hier de waarheid wordt gesproken – met de scherpste bewoordingen afwijzen.
    :

  60. anoniem
    24/11/2013 at 3:10 pm

    Het is een goed nieuw begin van u, dat u het handelen van u antroposofische collega’s afwijst waarnaar slachtoffers hier refereren.
    Echter constateer ik bij u wel een veelvoud aan tegenstrijdige berichten over uw meningen daaromtrent.
    Daarom neem ik uw woorden toch met wat zout, zeker nadat ik blog uw heb bezocht die naar het lijkt is opgezet om Ramon te beschadigen.
    Bijzonder onvriendelijk, want het is juist Ramon die met zijn goede werk slachtoffers de ruimte geeft zich te uiten en zich zodoende gesteund en geinformeerd voelen.

  61. Ramon De Jonghe
    08/03/2014 at 9:23 pm

    Nadat hier eerder door Michel Gastkemper in twijfel werd getrokken dat Bernard Lievegoed had bijgedragen aan het doen verdwijnen van een slachtoffer van de antroposofische beweging, duikt nu een blogbericht op vanuit antroposofische hoek waaruit blijkt dat Lievegoed ook niet om een karaktermoord verlegen zat. Van der Meulen gebruikt zelfs het eerder door mij gebezigde ‘godfather’ om Lievegoed te typeren.

    Dat doet Jelle van der Meulen n een blogbericht over dekaraktermoord op psychiater Steven Matthijsen door Bernard Lievegoed, een van de invloedrijkste antroposofen van Nederland.

    Van der Meulen

    (…) In zijn zojuist verschenen boek Een stap verder beschrijft Nard Besseling een geval van karaktermoord in de antroposofische beweging in Nederland.(…)

    Ik wil mij hier op het handelen van Bernard Lievegoed in deze kwestie concentreren.(…)

    Bernard Lievegoed, hij was inmiddels ruim in de zeventig, speelde geen formele rol in de voorbereidingen, hij was een soort van raadgever op de achtergrond. Samen met ondermeer Cees Zwart, Ate Koopmans, Bart Jan Krouwel en Marko van Gerven, die allen meer of minder relevante bestuurlijke posties innamen, vond hij dat de kliniek onderdeel van de Zeylmans Kliniek moest worden.(…)

    Simpel gezegd: veel van de mensen die deel uitmaakten van het sociale netwerk rond de Zeylmans Kliniek zagen hem niet zitten. En Matthijsen kreeg dat ook volop te merken; een antroposofische arts in Zeist – om maar een voorbeeld te noemen – maakte op zeker moment kenbaar dat alle antroposofische artsen in Zeist geen patiënten meer naar Matthijsen door wilden verwijzen.(…)

    Matthijsen merkte aan alle kanten dat door roddel en achterklap zijn reputatie op het spel stond, tastte met betrekking tot de redenen daarvan echter in het ongewisse. Hij bevond zich dus in de onaangename situatie van iemand die slachtoffer van karaktermoord dreigt te worden.(…)

    In het tweede deel gaf Lievegoed zijn mening over de persoon van Steven Matthijsen, op een manier waar – een treffender formulering schiet mij niet te binnen – de honden geen brood van lusten. Refererend aan een gesprek dat tussen hem en Matthijsen had plaats gevonden, schreef Lievegoed ondermeer:

    “In het door Steven Matthijsen gevraagde laatste gesprek heb ik hem onomwonden verklaard: Jij hebt mij gevraagd om een oordeel uit te spreken over je eigen positie in de psychiatrische strijdvraag: welnu, jij bent absoluut ongeschikt om een groep te leiden, het tragische bij jou is, dat je altijd juist dàt wil wat je niet kan. Jij bent een ‘Einzelgänger’, een ‘lonely hunter’. (…) Alle samenwerking heeft altijd tot polarisatie gevoerd, ook nu weer.’ En: “Kort en goed, ik heb hem moeten zeggen dat als hij benoemd zou worden in de vacature van psychiater, er één grote ellende komt. Ik stel vast, dat ik hier met een onvolgroeide persoon te maken heb, wat ik hem ook gezegd heb”. (Onderstrepingen van Lievegoed. JvdM) (…)

    Bernard Lievegoed had ook nog in de laatste jaren van zijn leven een grote invloed in de antroposofisch-medische beweging in Nederland. Zijn brief betekende dan ook de nekslag voor Steven Matthijsen. Wie geïnteresseerd is in de uitwerking van de brief zij verwezen naar het boek van Nard Besseling, hij beschrijft tamelijk nauwkeurig hoe besturen en personen er indertijd mee zijn omgegaan. In de samenhang van mijn bijdrage op deze weblog is het voldoende vast te stellen dat Matthijsen van het verzenden en van de inhoud van de brief lange tijd niet op de hoogte was en ook dat hij tot op de dag van vandaag met de bittere gevolgen ervan te maken heeft.(…)

    Het tweede betreft de oordelen over de persoon van Matthijsen als zodanig, die klinken als de subjectieve oordelen van een hoogst verergerde godfather. Met name de mengeling van quasi psychologische begrippen (“lonely hunter”, “onvolgroeide persoon”) en patriarchale zinswendingen (“Ik heb hem moeten zeggen dat…”) verraden een gebrek aan soevereiniteit, je zou ook kunnen zeggen: aan wijsheid, die niet paste bij het morele aanzien dat Lievegoed – mijns inziens terecht – in brede kringen genoot. Hij geraakte ermee in tegenspraak tot zichzelf.(…)

  62. 28/09/2014 at 5:56 pm

    Grootscheeps onderzoek naar seksueel misbruik in Amerikaanse steinerscholen. Een van de bekendste steinerschoolleraren werd een icoon, ondanks dat hij een liefhebber was van kinderporno en gek was op jonge meisjes.

    http://www.lohud.com/story/news/education/2014/08/09/teacher-linked-child-porn-became-waldorf-rock-star/13849859/

    Ook hier bij ons in de Lage Landen worden steinerleraren die zich vergrijpen aan hun leerlingen nog altijd in bescherming genomen door de antroposofische schoolbeweging.

  63. anoniem
    29/09/2014 at 4:25 pm

    Ha Ramon,

    Allereerst nog de felicitaties voor het overleven van de juridische aanvallen vanuit de Antroposofische beweging op jou en de voor slachtoffers en overheidsdiensten zo belangrijke informatiebronnen op http://www.steinerscholen.com

    Zoals je wederom stelt, vergrijpen sommige antroposofische leraren zich aan hun leerlingen en vergrijpen sommige antroposofische verzorgers zich aan hun pupillen. Naast een aantal antroposofische priesters die eveneens hun lusten niet konden bedwingen. Dit alles dus ook in Nederland.

    Gek is dit niet, wanneer opperantroposoof Bernard Lievegoed seks met minderjarige kinderen promoot en zelfs petities ondertekent met daarin zijn zorgelijke visie.

    Ik schreef hier al eerder over.

    ‘Anoniem’ vervolgt dan met:
    ‘Wat ik uitzonderlijk slecht, ondeugend en zeer zorgelijk vind, is dat de toenmalige algemeen geneesheer-directeur van de Zonnehuizen seks met kinderen onder de 16 jaar onder sommige omstandigheden goedkeurt. Onderstaande link geeft een duidelijk beeld, over hoe wij hier wel mee moeten omgaan.
    http://www.zorgvoorbeter.nl/onderwerpen/over/preventie-seksueel-misbruik/voorbeelden/het-mag-niet-het-mag-nooit-inspectie-voor-de-volksgezondheid/
    De Zonnehuizen waren zeker niet onbesproken rond het moment van ondertekening van de eerder genoemde petitie. Een zorgelijk toeval?’

    Wat er gebeurt met je als je het niet eens bent met het misbruik, de fraude en de mishandelingen binnen de antroposofische werkgebieden. Kun je in het onderstaande artikel “School torpedeert vader lezen zie link: http://www.antroposofia.be/ramondejonghe/?p=4909

    Dergelijk aanvallen zijn voor jou, Ramon, niet vreemd. De karaktermoord is en blijft een beproefde methode binnen sekten om mensen die men als lastig of bedreigend ervaart kapot te maken.

    Hiermee laat de beweging haar ware intenties zien. Deze intenties zijn echter niet onopgemerkt gebleven.

  64. Ramon De Jonghe
    12/10/2014 at 10:40 am

    @anoniem

    Bedankt voor de felicitaties. Er zijn inderdaad aanvallen afgeslagen, maar het is algemeen geweten dat een kapitaalkrachtige sekte zoals de antroposofie gewoon (meestal op kosten van welwillende supporters) blijft zoeken om iemand omver te krijgen. Ik maak me dus weinig illusies. Komt daar nog bij dat antroposofen zich bij een aantal politici hebben binnengewerkt en via hen proberen invloed uit te oefenen.

    Ik ben zo bijvoorbeeld n.a.v. een onderzoek waarbij de steinerscholen waren betrokken een keer gebeld door een parlementslid die me kwam zeggen ‘dat ik moest oppassen’. Meneer was niet zo blij met de manier waarop ik een misleidend onderzoek aan het licht had gebracht. Dit onderzoek was besteld (betaald door een politieke partij).

    Kapitaal en macht, daar was het ook Rudolf Steiner al om te doen. In het geval van antroposofen betekent dat enerzijds tegen politici gaan aanleunen en anderzijds voor het zogenaamde ‘goede doel’ geld verzamelen.

    De antroposofische Triodos Bank leent zich daar uiteraard uitstekend voor. Onder het mom van de planeet te willen redden (duurzaamheid vermarkten of greenwashing) geld collecteren om in antroposofische kwakzalverij te investeren.

    En alsof dat nog niet genoeg is, is er altijd wel een antroposoof te vinden die een regulier goed doel oplicht. Dat was bv. vorige week nog voorpaginanieuws. Eric Nolet lichtte de Stichting ALS op, maar ook de Stichting Vrienden van Rudolf Steiner Zorg. Nolet was overigens meer dan een decennia lang manager bij de Rudolf Steiner Zorg, waar ook zijn echtgenote werkt.

    Dit zijn dus mensen die het steeds maar over het ‘hogere’ hebben. Terwijl stelen ze van mensen die de dood in ogen kijken.

    Nu goed, ik heb het al vaak gezegd: als je gaat kijken op welke terreinen antroposofen zich graag begeven, zal je zien dat dit die maatschappelijke gebieden zijn waar de meest kwetsbaren te vinden zijn: kinderen, ouderen, gehandicapten, zieken, …

    Wat Bernard Lievegoed, toch een van de invloedrijkste Nederlandse antroposofen van de twintigste eeuw, betreft. Zelfs antroposofen hebben onlangs nog aangegeven dat hij smerige streken gebruikte om zijn ding te kunnen doen. Op zich al verbazend dat dit vanuit antroposofische hoek kwam, want in de meeste gevallen beschermen antroposofen hun goeroes. We hebben dit al vaker kunnen zien, bv. toen op deze site slachtoffers van pedofiele en/of gewelddadige leraars hun verhaal deden.

  65. anoniem
    19/02/2016 at 6:58 pm

    Ik heb zelf in Zonnehuis veldheim gezeten tussen 1968 en 1972.
    Ik ben meerdere malen seksueel misbruikt alleen kan ik me geen namen herinneren. Het begon al op mn 4e. Ik ben door die zelfde mr ook gefotografeerd en heb zelfs in een antroposofisch boek gestaan.
    Wel herinner ik me dat de desbetreffende mr een hoge functie in veldheim had en slank,lang en een grote neus had.
    Tientallen keren heeft hij mij betast en moest ik hem betasten.
    Die tijd heeft diepe sporen op mij achtergelaten.
    Ik kan geen soof meer zien of horen.
    Als ik door Zeist rij en ik rij langs veldheim en de tesselschadelaan wordt ik letterlijk misselijk.

  66. anoniem
    26/02/2016 at 5:58 pm

    Diep respect voor u anoniem. Wat moet het vreselijk voor u zijn geweest dat u op een ogenschijnlijk veilige plek meermaals bent misbruikt. Dit door de door u benoemde perverse antroposoof. Die juist als verantwoordelijk hulpverlener u een veilige plek had moeten bieden.

    Ik heb zelf ook te maken gehad als kind met dit clubje (mensen).

  67. 04/03/2016 at 2:08 pm

    Kindermisbruik in Bernard Lievegoeds Zonnehuizen is iets dat decennialang heeft plaatsgevonden. Het probleem is dat dit binnen de antroposofische beweging vaak oogluikend wordt toegelaten en daders die teveel in zicht komen gewoon naar een andere antroposofische instelling verhuizen, soms zelfs naar het buitenland.

    Waarschijnlijk zullen wat oudere antroposofen die hier meelezen wel weten over wie het gaat, maar we hoeven ons geen illusies te maken dat ze iets willen bijdragen om slachtoffers op zijn minst een klein beetje meer genoegdoening te gunnen door de daden van hun geestverwant af te keuren.

    Doorheen de jaren ben ik meer en meer gaan begrijpen waarom opmerkelijk weinig beeldmateriaal is terug te vinden waarop antroposofen staan. Op websites van reguliere scholen en instellingen vind je meestal wel foto’s van medewerkers. Als je websites van antroposofische instituten bezoekt, mag je al blij zijn dat er af en toe een naam is terug te vinden. Antroposofen verbergen zowel hun geloof als hun ware gelaat.

    Het is overigens schrijnend dat de antroposofische beweging steeds geconfronteerd wordt met getuigenissen m.b.t. criminele en/of dubieuze handelingen van hun (ex-)hooggeplaatsten zoals: Van Bemmelen, Lievegoed, Laffree, Haverbeck, Benesch, Broekhuizen, Cox, Schwartz, Peeters, Stibbe, … en daar zelf met geen woord over rept.

  68. Caesar Lion Cachet
    03/12/2016 at 6:40 pm

    Beste Ramon,

    Ik zie tot mijn genoegen dat je de strijd nog steeds niet opgeeft en dat er meer mensen getuigenissen doen die er niet om liegen. Het zouden er nog veel meer moeten zijn maar in een land waar een Joris Demmink vrijuit gaat en er zelfs op ” koninklijk ” niveau mensen rond lopen, dood of levend , die niet worden vervolgd lijkt het soms dweilen met de kraan open. De Satanische Reptielen Energie die van Pedofielen uitgaat is zeer sterk maar is tegelijkertijd tanende in onze hoek van het universum dat ten goede aan het veranderen is. De zogenaamde Satanische Elite is op de vlucht en doet het in den broek. Pedonetwerken tot op het allerhoogste niveau worden onder vuur genomen tot aan de Amerikaanse verkiezingen toe.

    Er is geen Pedo meer veilig en zo hoort het ook ! Sterkte voor iedereen die hier getuigen en voor de pedofielen die hier blijven proberen hun arrogante gelijk te krijgen is het te laat. Jullie zijn bekend ! Vluchten kan niet meer ! Daarvoor is zelfs het Universum te klein. Branden in de hel, daar kunnen jullie op rekenen want gerechtigheid bestaat !

    Ramon, nogmaals dank…

    En voor al die anderen die mijn bloed wel kunnen drinken blijf ik mijn vervelende stukjes schrijven die allemaal een zodanig waarheids gehalte bevatten dat ze uitermate hinderlijk zijn voor die genen die het aangaat.

  69. Caesar Lion Cachet
    05/12/2016 at 3:30 pm

    Beste Sander…

    Eens in de zoveel jaar kom ik door ” toeval ” weer met de site van Ramon in aanraking. In mijn laatste betoog geef ik o.a. aan dat het fenomeen Pedofilie bijna voorwaarde is om in de maatschappij tot in de hoogste rangen te kunnen doordringen en zie ik Pedofilie als een Satanische energie die uitgeroeid dient te worden. Kijk naar de politiek waar chanteerbaarheid norm is voor politieke benoeming hetgeen men ook wel verkiezingen noemt. Ik doe dit meestal in stevige bewoordingen, wars van enige politieke correctheid en soms ook voor de mensen die het beste voor hebben, ongenuanceerd en platvloers… So be it !

    Het zijn vooral de knechten van de Satanische Elite en het Voetvolk zoals Witvliet en consorten die hier het hoogst van de toren blazen maar in feite de grootste lafaards zijn en de slachtoffers proberen te kleineren en weg te zetten als niet serieus, leugenaars etc. zoals ook jou is overkomen. Lafheid is tenslotte een basis voorwaarde / karaktereigenschap voor de ” rechtgeaarde ” pedofiel.

    Wereldwijd zien we dat de Pedofiele Satanische Cabal op de vlucht is en niet langer ongestoord de wereld in het verderf kan storten. Zonder nu zelf te veel politiek aan te halen waarschuwt de Main Stream Media voor onecht nieuws veroorzaakt door de Alternatieve Media etc. Hoe zo Januskop ?!

    Maar nu nog even over Laffree !

    Niets dan goeds over de doden is mij ooit geleerd ! Maar zo lang de gevolgen van de daden der doden levend zijn in je nachtmerries en een belangrijk deel van je leven hebben verwoest, verdienen ze geen rust !

    Laffree herinner ik mij als de leraar Duits die berucht was om zijn geniepige psychologische terreur die hij uitoefende op leerlingen die hij om onduidelijke redenen niet mocht… Het was inderdaad een viezig schriel mannetje die altijd overdreven met zijn nieuwe kleertjes voor de klas liep te paraderen als een neurotisch homo haantje met nieuwe veren.

    Nu kon hij bij ons in de klas alleen hoon verwachten maar hielden wij rekening met zijn fratsen die zeer negatief konden uitpakken. Zo ook ondergetekende. Ik was bevriend met zijn zoon en kwam een enkele keer bij hem thuis om o.a. zijn bromfiets te spuiten. Een klusje van niets maar ik werd de hemel in geprezen als of ik Leonardo zelf was. Zeer ongemakkelijk in de kleine kelderruimte waar hij letterlijk tegen mij aan stond te rijden als een oversekste hond in nood…

    Ook ooit een spreekbeurt gehad met als onderwerp: De Dode Zee Rollen…
    Een nogal stevig onderwerp voor de tijdgeest en een jongen die nog niet droog achter zijn oren was. Dat ik het verhaal uit de Panorama had, heb ik er niet bij verteld. Maar wederom kreeg ik een lofbetuiging die ook bij mijn mede klasgenoten argwaan wekten en men zich afvroeg wat er nog meer zou kunnen spelen. Lichamelijk heb ik verder nooit last gehad van hem en het was van Bemmelen die het nog eens geprobeerd heeft waarna ik van school ben gestuurd.

    Degenen die het later nog eens geprobeerd hebben zoals in militaire dienst hebben het geweten waarover ik nu niet verder zal uitweiden. Het is mijn fysieke gesteldheid die mij meerdere male gered heeft en mij nog (ongenuanceerd) zal redden tot mijn laatste snik…

    Lafree heeft nog wel geschitterd toen hij Chajafas de Schriftgeleerde speelde in het Kerstspel dat traditioneel getrouw door de leraren werd gespeeld. Ik heb Mefistofeles gespeeld in Faust. Je kreeg dan te horen bij het ontvangen van je rol dat dit je karakter was of het tegenovergestelde. Je mocht het zelf uitzoeken. Wat Laffree betreft was het wel duidelijk ! Een Farizeeër van het zuiverste water…

    Laat het tot jou laatste snik duidelijk zijn dat degenen die jou beschadigd hebben zullen branden tot het einde der tijden. De stakkers als Witvliet en consorten zijn het bespugen niet waard en zouden zich kapot moeten schamen. Maar dat doen psychopaten niet. Ergo… Leef je leven laat je niet gek of ongelukkig maken en zeg het voort !

    Gegroet,

    Caesar…

  70. anoniem
    07/12/2016 at 12:26 pm

    Beste Cesar,

    Ik snap jou woede! Ook maak van je hart terecht geen moordkuil. Maar ergens hebben jou daders tot op de dag van vandaag nog steeds macht over jou. Ik hoop dat je ergens hierin ook nog kan gaan verzachten.

    Groet Anoniem.

  71. Caesar Lion Cachet
    11/12/2016 at 5:07 pm

    Beste Anoniem,

    Van macht is geen sprake en van verzachten ook niet. Het is juist belangrijk dat de daders nooit wegkomen en de slachtoffers niet vergeten of het wegstoppen hetgeen alleen maar tot meer en andere ellende kan leiden…

    Groet,

    Caesar.

  72. anoniem
    16/12/2016 at 2:42 pm

    Beste Caesar,

    Ik ben het helemaal met je eens dat daders van dit soort perverse misdrijven niet moeten wegkomen, zonder verantwoording af te leggen.

    En met verzachten bedoel ik niet het wegstoppen of het ontkennen door de slachtoffers van wat hen is aangedaan. Dat kan juist tot meer schade leiden.

    Ik bedoel meer verzachting in je zelf een soort van vrede en rust met wat is en ook met wat is geweest. Steeds met boosheid en woede moeten zijn is iets wat ik slachtoffers niet gun. Woede en boosheid aangewakkerd door gedachten aan de daders en hun daden kan het leven in het huidige moment zo verstoren en pijnlijk maken. Misschien is dat wat ik bedoel met dat daders via die weg (de eigen gedachten gang) nog macht kunnen hebben.

  73. Caesar Lion Cachet
    17/12/2016 at 10:21 pm

    Beste Anoniem,

    Ik meen te begrijpen wat je bedoelt ! Zo eigenwijs ben ik ook wel maar mijn woede en boosheid is een deel van mijn energie die ik gebruik om mij te uiten. Dit doe ik juist zonder mij te beperken waardoor mijn uitingen recht voor zijn raap zijn zonder omwegen en beperkingen. Zoals ik ook geen medicijnen gebruik van welke aard dan ook en elke religie verwerp die als een drug en misleiding dienen om maar niet boos en woedend te zijn ! En wees gerust: Mijn boosheid en woede kan ik gelukkig aardig kanaliseren waardoor er ook genoeg energie overblijft voor andere dingen in dit leven ,,,

  74. Caesar Lion Cachet
    19/12/2016 at 12:13 pm

    PS…

    Het gaat allang niet meer om mij ! Het gaat om het verzet tegen de Satanische energie en elite die op mondiale schaal dagelijks slachtoffers maakt in ongekende aantallen… Het is de vraag van de rode of de blauwe pil… Ik kies voor de rode !

  75. anoniem
    19/12/2016 at 8:46 pm

    Beste Cesar,

    Mooi dat we elkaar hier begrijpen en dat daar ook de ruimte voor is. Soms las ik je stukjes en dan dacht ik met deze mens moet ik geen bonje krijgen. Ik vroeg mij echt af zou er ruimte zijn om over de boosheid en woede te kunnen spreken.

    Maar als ik je goed begrijp is woede voor jou een soort voertuig die je naast de andere dingen in het leven inzet om je uit te kunnen drukken. En recht voor de raap is het zeker Cesar daar kan ik wat van leren. Ik ben zelf geneigd soms ernstige gebeurtenissen die mij zijn overkomen te nuanceren of milder te maken, dat doet dan niet altijd recht aan de feiten en de ernst van de feiten.

    Toch had ik laatst een bijzondere ervaring. Ik hoorde dat mijn stiefvader kritiek lag in het ziekenhuis, de man heeft vanuit zijn antroposofische inzichten samen met zijn geloofsgenoten, mij het leven behoorlijk moeilijk gemaakt. Zo dacht hij dat ik gek was omdat ik opstandig werd van zijn wollige kabouter en elfen werkelijkheid. Ook zijn vrienden die aan het roer stonden van diverse antroposofische instellingen en ook scholen, die later in opspraak kwamen ivm met fraude en misbruik deden hun best mij de beschadigen. Inhoudelijk kan ik hier een flink relaas doen over wat mij met hen in overkomen.

    Het bijzondere voor mij was, dat toen ik hoorde dat mijn stiefvader mogelijk zou sterven, ik ineens niet meer boos was op hem. Ik kon in een keer echt zien, hem echt zien, zonder haat of rancune, en zelfs liefdevol zijn voor zijn kwetsbaarheid als mens in het ziekenhuisbed, waarin de dood vlak naast hem lag. Wilde ik hem laten gaan met een pak vol pijnlijke verwijten? of met een liefdevolle glimlach die hem stil zwijgend vertelde dat het voor mij zo goed is. Ik hem gekozen voor het laatste en het voelt goed Cesar. Voor mij is het bevrijdend geweest. De soms moeilijke rauwe energie heeft meer plaats kunnen maken voor een meer mildere zachtere energie. Ook daar vanuit, vanuit die mildheid kun je je uitdrukken en de gevoelens de ruimte geven, zonder jou en mijn waarheid geweld aan te doen.,

  76. anoniem
    26/12/2016 at 7:19 pm

    Ha Cesar,

    Bedankt voor de moeite en uitgebreide reacties hier, klasse!
    Het is vooral dat ik mij zelf ontlast door mildheid toe te laten in mijzelf en dat voelt prettig.

    Een aantal van die bloedeloze slappe figuren zullen niet stoppen met parasiteren op voor hen makkelijke slachtoffers. Mijn mildheid houd mij dan ook zeker niet tegen hen die de boel belazeren of slachtoffers maken te benoemen en in het licht te zetten.

    In hun eigen ommuurde wereld wanen zij zich heer en meester, in jou en mijn wereld maken ze geen kans.

    Fijne dagen vriend Cesar,

  77. Caesar Lion Cachet
    28/12/2016 at 3:11 pm

    LS…

    Volgens de cijfers van zo een drie jaar geleden worden er wereldwijd 22.000 kinderen vermist per dag, ongeveer 8 miljoen op jaarbasis !

    In een wereld die vergeven is van satanische pedofielen (Niet allemáál Antroposofen !) vraag je je dan niet af hoeveel er eindigen op het altaar van satan ?

    Mildheid is hier werkelijk niet op zijn plaats en vergeving al helemaal niet !

    Met dit laatste punt eindig ik ook de discussie !

  78. P. van Gistel
    27/02/2017 at 9:19 pm

    Hoi Ramon, zocht eigenlijk naar meer informatie over de muziekdocent van de steinerschool in Brugge die verdacht wordt van seksueel misbruik, zou in het Nieuwsblad hebben gestaan maar kan nergens info vinden. Heel de school heeft het er over maar niemand weet er het fijne van. Zijn zelf ex-ouders van deze school maar onze kinderen hebben nooit bij deze man gezeten. Zal wel in een doofpot worden gestopt zeker…

  79. Baas
    21/04/2017 at 6:33 pm

    Ik was op zoek naar enkele oud-klasgenoten van de Vrije School in Den Haag.
    Via enkele zoekopdrachten op Google kwam ik opeens op deze site terecht.
    Snel gleed ik even door de verschillende berichten. Toen ik net de site weg wilde klikken omdat ik op deze site niet verwachtte te vinden wat ik zocht, viel mijn oog op de naam Laffrée.

    Een bericht van Sander (of dat zijn echte naam is? ik heb geen idee) waarin hij een ervaring opschreef uit de periode dat hij bij de familie Laffrée in Den Haag in huis woonde.
    Ik schrok! Dat wat Sander beschreef, is mij in de periode dat ik bij hen in huis woonde, ook meermaals overkomen!

    Inmiddels is het een paar dagen later.
    Het bericht van Sander is de afgelopen dagen voortdurend door mijn hoofd blijven spoken.
    Vandaag heb ik deze site nogmaals opgezocht, het bericht nog eens over gelezen en besloten om te reageren.
    Waarom? Mathieu Laffrée is allang overleden.
    Toen hij nog leefde heb ik vaak de behoefte gehad, maar nimmer de moed om hem aan te spreken op zijn handelen. Enerzijds was er een zekere angst. Ik ben een minder begaafd spreker dan meneer Laffrée en zou het op dat punt waarschijnlijk moeten afleggen tegen hem, anderzijds wilde ik zijn vrouw Cynthia hier niet mee confronteren. Of zij ooit vermoedens heeft gehad, ik zal het nooit weten. Maar zij is voor mij in de periode dat ik bij hen in huis woonde een soort tweede moeder geweest. Haar wilde ik in ieder geval geen pijn doen. Waarschijnlijk heb ik het om die reden altijd maar weggestopt. Tot nu.

    Meerdere malen heb ik de gedragingen van Laffrrée moeten ondergaan. Verstijfd van angst.
    In die tijd waren we nog niet zo “wijs” op sexueel gebied. Althans ik zeker niet.
    Het feit dat Laffrée je in je kamer, of in zijn studeerkamer waar je af en toe moest komen “praten”, je op deze wijze overviel, heeft zeker sporen bij mij achter gelaten. Het waren op die jonge leeftijd je eerste sexuele ervaringen. Je wist dat dit niet goed was, maar je had het lef niet om er iets over te zeggen. Je was volledig verstijfd.

    Later heb ik me vaak afgevraagd of ik het enige slachtoffer was. Waarschijnlijk niet. In de jaren dat ik bij hen woonde, waren er vele jongens die kwamen en soms ook heel plotseling weer vertrokken. De meisjes woonden er meestal ook wat langer.
    Daarnaast ging Laffrée ieder jaar een paar weken met vakantie naar een oud-pleegzoon. Die was reisleider in landen zoals Thailand.
    Deze oud-pleegzoon, zo hoorde ik later, had altijd vriendjes en in de periode dat Laffrée bij hem was waren er hele leuke feestjes!

    Toen ik eigenlijk al uit huis was bij hen, nodigde Laffréé mij uit om een keer mee te gaan naar Thailand. Dat moest ik een keer meegemaakt hebben.
    Bevreesd voor wat ik vermoedde, ben ik met een smoes weg kunnen komen en heb daarna nooit meer contact gehad. Niet met Laffrée zelf en (helaas) ook niet meer met zijn vrouw.

    Waarom schrijf ik dit nu op?
    Misschien omdat ik nu eindelijk (na een jaar of veertig) de moed heb op dit op te schrijven. Een verademing eigenlijk.
    Maar zeker ook schrijf ik dit op voor Sander. Om hem een steun in de rug te geven omdat ik uit de reacties merk dat zijn verhaal toch in twijfel werd getrokken.

    Ik kwam verschillende namen tegen van oud-Vrije School leraren in relatie tot (homo-)pedofilie.
    Van twee leraren kan ik achteraf bevestigen dat hun gedragingen niet normaal waren. Van meneer Laffrée zoals hierboven genoemd en van Willem Veltman.
    Van Veltman was in mijn tijd bekend dat hij héél graag met de meisjes één voor één kleding voor de toneelstukken die hij regisseerde ging uitzoeken en passen. Van verschillende betrouwbare kanten weet ik dat hij hier zeer handtastelijk bij te werk ging.

    Ik heb het opgeschreven. Het hoge woord is eruit.

    Ik zal dit stuk posten onder het pseudoniem Baas.
    Dit was de naam waarmee wij Laffrée thuis moesten aanspreken.

  80. anoniem
    27/04/2017 at 8:24 pm

    Hier past alleen zeer veel respect voor jou en je durf je verhaal hier te delen met ons Baas. Antroposofische pedofielen konden helaas langdurig hun gang gaan met hun perverse feestjes. Veelal afgedekt door lieden binnen hun netwerk die deuren konden openen en dicht konden houden.

    Het trieste is dat slachtoffers jaren voorbij moeten laten gaan eer zij zover zijn over hun trauma’s heen te stappen en er over te kunnen praten. De pedofiel weet dit en kan zo jaren lang zijn manipulatieve perverse gang gaan, met de meest kwetsbare kinderen.

    Iedereen weet het, men houd liever zijn mond, Een antroposoof met status kan immers gevaarlijk worden, zeker eentje die in het nauw dreigt te komen.

    Op dit moment worden pedofielen die afrijzen naar Thailand voor seks met minderjarigen gelukkig wel sterk in de gaten gehouden door politie en justitie.

    Nogmaals veel respect voor jou en sterkte de komende tijd nu het verleden weer boven drijft.

    Warme groet,

    Anoniem

  81. Baas
    29/04/2017 at 2:30 pm

    Wat een week!

    Ruim een week geleden kwam ik bij toeval op deze website terecht, toen ik stuitte op de naam Laffrée. De naam die je al decennia lang blijft achtervolgen. maar die je keer op keer wegdrukt.

    Een paar dagen later besloot ik om zelf een reactie te plaatsen op deze site.
    Ene Sander had de moed gehad om zijn ervaring bij een van de prominente pleeggezinnen van De Vrije School hier op te schrijven, maar er werd door een ander aan getwijfeld of het verhaal van Sander wel klopte. Elders werd zelfs gesuggereerd dat het ook mogelijk was dat de moderator van deze website de persoon Sander en diens verhaal, wellicht zelf had verzonnen.

    Dit kon ik niet voorbij laten gaan! Het verhaal van Sander móest kloppen! Het kón niet verzonnen zijn! Het voorval dat Sander beschreef was echt! Het was zó echt dat ik het haast voelde!

    Opeens had ik de moed om te reageren.
    Uit het verhaal van Sander maakte ik zoveel dingen op die klopten en het was misschien ook nog wel een beetje mijn schuld. Uit Sander’s verhaal was immers op te maken dat hij ná mij bij Laffrée woonde. Had ik tóen iets durven zeggen, dan was Sander dit wellicht gespaard gebleven!

    Ik weet het moment nog precies dat ik mijn reactie plaatste en op de button drukte waarmee het werd verstuurd. Nu was er geen weg meer terug! Het hoge woord was eruit!

    Wat was ik de uren en dagen erna teleurgesteld dat mijn reactie nog niet op de website was geplaatst. Tientallen keren heb ik de website aangeklikt en tientallen keren heb ik gekeken in mijn mailbox of er misschien een bericht was naar aanleiding van mijn reactie.
    Wat was ik vertwijfeld. Waarom werd mijn reactie niet geplaatst? Wat werd er met mijn reactie gedaan? Was de beheerder van deze website wel betrouwbaar? Ik verwachtte zelfs op ieder moment een telefoontje te kunnen krijgen van iemand die toch uit mijn reactie mijn ware identiteit had weten te achterhalen!

    Wat was ik blij toen mijn reactie zichtbaar was op deze website. En wat was ik blij met de bemoedigende reactie per email van de moderator.
    Ik had me blijkbaar voor niets zo druk gemaakt. Een moderator zit immers ook niet de hele dag achter de computer en ik had inmiddels niet meer het gevoel dat ik een verkeerde beslissing had genomen toen ik mijn eerste reactie op deze website plaatste.

    Ik voel me nu sterker. Ik voel me sterk. Mijn grote geheim is nu publiek geworden.

    Waarom schrijf ik dit? Het voelt goed.
    En eigenlijk schrijf ik dit ook voor eventuele andere slachtoffers die jarenlang met een soortgelijk verhaal rondlopen.
    Het voelt heel goed dat ik het nu gezegd heb. En misschien had ik dit veel eerder moeten doen. Het had wellicht ook een hele hoop ellende kunnen besparen voor hen die na mij kwamen…

    De rest van de week heb ik geregeld gekeken of er naar aanleiding van mijn verhaal ook een reactie zou komen die mijn bestaan of mijn verhaal in twijfel zou trekken. Aan de ene kant nam dit heel veel energie. Aan de ander kant voelde ik mij ook sterker worden. Ik ken immers zoveel details die mijn bestaan en mijn verhaal kunnen onderschrijven. Laat hen die twijfelen maar komen!

    Na deze emotionele week ben ik doodmoe, maar heb een goed gevoel.
    Het voelt ook extra goed wanneer je de reactie van Anoniem hierboven leest.
    Ik heb de juiste keuze gemaakt! Ik had het véél eerder moeten doen!

  82. Ramon De Jonghe
    01/05/2017 at 9:05 am

    We zullen natuurlijk nooit weten wat er zou zijn gebeurd als je eerder je verhaal naar buiten had gebracht, ‘Baas’, maar uit de reacties van Sander kan je opmaken dat niet lang voor Sander bij de familie Laffrée terechtkwam er al melding was gedaan m.b.t. Laffrée zijn escapades, Als de vrijeschoolbobo’s hun verantwoordelijkheid hadden genomen en niet hadden toegelaten dat Laffrée nog pleegkinderen in huis mocht nemen, zou jongeren zoals Sander veel ellende bespaard zijn gebleven.

    Het is natuurlijk zo dat wanneer antroposofische kopstukken in het geval van Laffrée zouden hebben ingegrepen, men dit ook voor al die andere dubieuze antroposofen zou moeten gaan doen. De bal zou aan het rollen gaan. Het zogenaamde sneeuwbaleffect. Bovendien gaat het dan over antroposofische kopstukken met zelf meer dan genoeg boter op hun hoofd, zoals een Van Bemmelen, een Veltman of een Lievegoed.

    Dan spreken we nog niet over de huidige generatie antroposofische leraren die niet met hun handen van leerlingen kunnen blijven. Zolang de antroposofische beweging oogluikend toelaat dat leraren hun boekje te buiten gaan, zullen er mensen worden beschadigd.En af en toe komen die mensen dan hun verhaal doen.

    Het doet me plezier dat je er iets aan hebt door hier een en ander neer te schrijven. Ik heb genoeg mensen gesproken die heel nare ervaringen binnen antroposofische instellingen hebben gehad en het gevoel hadden dat dit hen alleen was overkomen. Ik heb m.b.t. de mishandeling van mijn kinderen door leraren van twee verschillenden steinerscholen zelf ook in zo’n situatie gezeten en was verrast dat zo veel mensen blijkbaar hetzelfde hadden meegemaakt. Dat was meteen ook het startschot voor deze website.

    Bedankt voor je moedige getuigenis en hopelijk niet al te veel ongemak nu het hoge woord eruit is.

    Mvg
    Ramon

  83. Caesar Lion Cachet
    25/08/2017 at 12:58 pm

    LS…

    Zo te lezen zijn ook hier steeds meer mensen met een verhaal…
    Een deel van mijn verhaal heb ik verwoord op een website. Met eventueel toestemming van Ramon geef ik hier de link: alcohol-fini.com
    Zou dit geen goede weg zijn dan zal de moderator beslissen.
    Maar bij voorbaat dank.

  84. 03/09/2017 at 10:03 am

    Dag Caesar,

    Ik heb het verhaal gelezen en het is na de reacties die je de voorbije jaren hebt geplaatst boeiend om een stuk van je levensloop te mogen inzien, zodat ik wat meer de mens achter de reacties kan zien. Bedankt om te delen.

    Het leest overigens ook heel vlot.

    Groeten,
    Ramon

  85. Caesar...
    04/09/2017 at 7:38 pm

    Beste Ramon,

    Reuze bedankt voor je positieve reactie en ook bedankt voor het feit dat mijn link kan blijven staan…

    Beste groet,

    Caesar…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *